Supreme Court dismisses appeal by municipality for lack of valid economic committee authorization.

Απόφαση 1019 / 2021 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1019/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αναστασία Περιστεράκη, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Μαρία Μουλιανιτάκη, Μαρουλιώ Δαβίου - Απέργη, Μαρία Κουφούδη και Σοφία Πολύζου - Θεοχαρίδη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 12 Μαΐου 2021, με την παρουσία και της Γραμματέα Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία «ΔΗΜΟΣ ΤΥΡΝΑΒΟΥ» που εδρεύει στον Τύρναβο Λάρισας και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικού διαδόχου του Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία «ΔΗΜΟΣ ΑΜΠΕΛΩΝΑ», το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χρήστο Γούλα με δήλωση κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Α. Α. του Α. , κατοίκου … ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο, 2) Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, κατοικοεδρεύοντα στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Γιολάντα Παπαρούνη, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 25.02.2012 αίτηση του πρώτου των ήδη αναιρεσιβλήτων και την από 12.09.2012 κύρια παρέμβαση του δευτέρου των αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Λάρισας και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 319/2013 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 101/2016 του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας στο οποίο το αναιρεσείον άσκησε την από 5-9-2013 κύρια παρέμβαση. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 22.03.2018 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

[I] Από τις διατάξεις των άρθρων 68, 73, 76, 79, 556 και 558 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι με την άσκηση της κύριας παρέμβασης, με την οποία ο παρεμβαίνων αντιποιείται ολόκληρο ή κατά ένα μέρος το αντικείμενο της μεταξύ άλλων εκκρεμούς δίκης καθίσταται μεν αυτός κύριος διάδικος και αντίδικος των αρχικών διαδίκων, δεν δημιουργείται όμως και σχέση απλής ή αναγκαστικής ομοδικίας μεταξύ αυτού και των αρχικών διαδίκων (ΑΠ 495/2013).

Περαιτέρω, από τις διατάξεις του άρθρου 576 παρ. 1, 2 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι, αν κάποιος από τους διαδίκους δεν εμφανισθεί κατά τη συζήτηση της υπόθεσης ή εμφανισθεί και δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως ποιός επισπεύδει τη συζήτηση. Αν την επισπεύδει ο απολειπόμενος διάδικος, η υπόθεση συζητείται σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι, αν όμως την επισπεύδει ο αντίδικος του, τότε ερευνάται αν ο απολειπόμενος ή ο μη παριστάμενος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση, παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί, ενώ σε αποφατική περίπτωση κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση. Αν ο αναιρεσίβλητος δεν εμφανισθεί και από το φάκελο της δικογραφίας δεν προκύπτει ποιος από τους διαδίκους επισπεύδει τη συζήτηση, αυτή κηρύσσεται απαράδεκτη. Τις κλητεύσεις επικαλούνται και αποδεικνύουν οι παριστάμενοι διάδικοι.

Στην προκείμενη περίπτωση, από τα πρακτικά συνεδριάσεως του Δικαστηρίου και τα στοιχεία της δικογραφίας, προκύπτουν τα εξής:

Η συζήτηση της από 22.03.2018 αίτησης για αναίρεση της 101/2016 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας προσδιορίστηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 18.11.2020, οπότε και αναβλήθηκε για την αναφερόμενη στην αρχή της απόφασης αυτής δικάσιμο. Κατά τη συζήτηση στη μετ’ αναβολή ως άνω δικάσιμο, παραστάθηκαν νομίμως ο αναιρεσείων Δήμος Τυρνάβου και το δεύτερο των αναιρεσιβλήτων Ελληνικό Δημόσιο, ενώ ο πρώτος αναιρεσίβλητος Α. Α. , δεν εμφανίστηκε ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, με δήλωση, κατ’ άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ. Επιπλέον ο τελευταίος δεν είχε παρασταθεί και κατά την αρχικά ορισθείσα δικάσιμο. Πλην όμως, από τα στοιχεία της δικογραφίας δεν προκύπτει ποιος από τους διαδίκους επισπεύδει τη συζήτηση της υποθέσεως, αφού οι εμφανισθέντες αναιρεσείων και δεύτερο αναιρεσίβλητο δεν προσκομίζουν αποδεικτικό επιδόσεως της σχετικής κλήσεως, στην περίπτωση που κάποιος από αυτούς είναι ο επισπεύδων, ούτε την κλήση που τους επιδόθηκε, αν επισπεύδων είναι ο (απολιπόμενος) αναιρεσίβλητος. Επομένως, πρέπει να κηρυχθεί απαράδεκτη η συζήτηση της κρινόμενης αναίρεσης όσον αφορά τον πρώτο αναιρεσίβλητο.

[III] Κατά τις διατάξεις των άρθρων 7 παρ. 1, 58 παρ. 1 περ. α' και 72 παρ. 1 περ. ιγ' και 2 εδ. α' Ν. 3852/2010, όπως η διάταξη του άρθρου 72 παρ. 1 περ. ιγ' έχει αντικατασταθεί δια της διατάξεως του άρθρου 54 παρ. 1 Ν. 4447/2016, αντιστοίχως, «Ο δήμος διοικείται από το δημοτικό συμβούλιο, την οικονομική επιτροπή, την επιτροπή ποιότητας ζωής, την εκτελεστική επιτροπή και τον δήμαρχο», «Ο δήμαρχος προασπίζει τα τοπικά συμφέροντα, κατευθύνει τις δράσεις του δήμου για την υλοποίηση του σχεδίου ανάπτυξης, διασφαλίζει την ενότητα της τοπικής κοινωνίας και ασκεί τα καθήκοντα του με γνώμονα τις αρχές της διαφάνειας και της απoτελεσματικότητας. Ειδικότερα, ο δήμαρχος: (α’) Εκπροσωπεί το δήμο στα δικαστήρια και σε κάθε δημόσια αρχή», «Η οικονομική επιτροπή είναι όργανο παρακολούθησης και ελέγχου της οικονομικής λειτουργίας του δήμου. Ειδικότερα έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες: [...] (ιγ’) αποφασίζει για την άσκηση ή μη όλων των ένδικων βοηθημάτων και των ένδικων μέσων, καθώς και για την παραίτηση από αυτά» και «Για τις περιπτώσεις ιβ’, ιγ’ και ιδ’ της προηγούμενης παραγράφου, η απόφαση λαμβάνεται ύστερα από γνωμοδότηση δικηγόρου, η ανυπαρξία της οποίας συνεπάγεται ακυρότητα της σχετικής απόφασης».

Από τις προπαρατεθείσες διατάξεις συνάγεται ότι, προκειμένου να ασκηθεί ένδικο μέσο από τον Δήμο ή να γίνει παραίτηση του Δήμου από ασκηθέν ένδικο μέσο ή από το δικαίωμα ασκήσεως ενδίκου μέσου, απαιτείται θετική προς τούτο απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής, λαμβανομένη κατόπιν γνωμοδοτήσεως δικηγόρου. Δυνάμει της αποφάσεως της Οικονομικής Επιτροπής, ο Δήμαρχος, ο οποίος εκπροσωπεί δικαστικώς τον Δήμο, αναθέτει την άσκηση του ενδίκου μέσου και την εκπροσώπηση του Δήμου ενώπιον του δικαστηρίου κατά την συζήτηση αυτού ή την παραίτηση του Δήμου από ασκηθέν ένδικο μέσο ή από το δικαίωμα ασκήσεως ενδίκου μέσου σε δικηγόρο, στον οποίον χορηγεί προς τούτο πληρεξουσιότητα (ΑΠ 1066/2019).

Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 73 ΚΠολΔ, η έλλειψη της διαδικαστικής αυτής προϋποθέσεως ερευνάται αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης, διότι η τήρηση της διατάξεως του άρθρου 72 παρ. 1 εδάφ. Ιγ' του ν. 3852/2010, που αποσκοπεί στην όσο το δυνατόν αποτροπή διεξαγωγής ανώφελων δικών, ανάγεται στη δημόσια τάξη. Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 577 παρ. 1 και 2 ΚΠολΔ, το δικαστήριο πρώτα συζητεί για το παραδεκτό της αναιρέσεως, αν δε η αναίρεση δεν ασκήθηκε νομίμως ή ελλείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή, ο Άρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως. Επομένως, η μη προσκόμιση αποφάσεως της Οικονομικής Επιτροπής Δήμου για την άσκηση αιτήσεως αναιρέσεως από τον Δήμο καθώς και η ακυρότητα της απόφασης αυτής επάγεται την απόρριψη της τελευταίας ως απαράδεκτης (ΑΠ 842/2013).

Στην προκείμενη περίπτωση, ο Δήμος Τυρνάβου, άσκησε την από 22.03.2018 αίτηση κατά του Ελληνικού Δημοσίου (και του Α. Α. ) για αναίρεση της υπ' αριθμ. 101/2016 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας, πλην όμως για την παραδεκτή άσκηση αυτής προσκομίζει τις υπ’ αριθμ. 148/16.6.2016 και 117/1-11-2019 (συμπληρωματική) αποφάσεις της Οικονομικής Επιτροπής, με την πρώτη των οποίων, η ως άνω Επιτροπή, προσέλαβε ως πληρεξούσιο δικηγόρο, τον δικηγόρο Λάρισας Χρήστο Γούλα, στον οποίο παρείχε την εντολή και πληρεξουσιότητα, μεταξύ άλλων, να καταθέσει αναίρεση κατά της υπ’ αριθμ. 101/2016 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Λάρισας, η οποία όμως (απόφαση) είναι άκυρη, καθόσον όπως προκύπτει από το κείμενο της δεν προηγήθηκε, της λήψεώς της, γνωμοδότηση δικηγόρου, η οποία κατά την αναφερόμενη στη νομική σκέψη διάταξη του άρθρου 72 παρ. 2 του Ν. 3852/2010 είναι προϋπόθεση της εγκυρότητάς της.

Εφόσον λοιπόν ο ασκήσας την αίτηση αναίρεσης για τον αναιρεσείοντα Δήμο πληρεξούσιος δικηγόρος, δεν ήταν εφοδιασμένος με νόμιμη (έγκυρη) απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής, η εν λόγω αναίρεση είναι απαράδεκτη και πρέπει να απορριφθεί. Τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου Ελληνικού Δημοσίου, το οποίο κατέθεσε προτάσεις, βαρύνουν τον ηττηθέντα Δήμο (άρθρα 176, 183 και 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), θα επιβληθούν, όμως, μειωμένα σύμφωνα με το άρθρο 281 παρ. 2 του Ν. 3463/2006 «Κώδικας Δήμων και Κοινοτήτων», όπως ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης ως προς τον πρώτο αναιρεσίβλητο Α. Α. .

Απορρίπτει, όσον αφορά τους λοιπούς διαδίκους, την από 22.03.2018 αίτηση του Δήμου Τυρνάβου για αναίρεση της υπ' αριθμ. 101/2016 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας.

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα Δήμο στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου Ελληνικού Δημοσίου, τα οποία ορίζει σε εξακόσια (600) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα την 1η Ιουλίου 2021.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 11 Αυγούστου 2021.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ