Supreme Court dismisses appeal on inadmissibility grounds regarding contradictory and vague arguments about evidence evaluation.

Απόφαση 1009 / 2018 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 1009/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωάννη Γιαννακόπουλο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Γεωργίου Λέκκα), Αθανάσιο Καγκάνη, Αλτάνα Κοκκοβού - Εισηγήτρια, Ιωάννη Μπαλιτσάρη και Αγγελική Τζαβάρα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 26 Φεβρουαρίου 2018, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Κατσαρό και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τους Υπουργούς Οικονομικών και Εθνικής Άμυνας, κατοικοεδρεύοντες στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Νικόλαο Δημητρακόπουλο, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29/12/2009 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Λάρισας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 167/2012 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 225/2016 του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 16/5/2017 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Υπόκειται προς κρίση η από 16-5-2017 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. 225/2016 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λάρισας, που εκδόθηκε κατά την τακτική διαδικασία κατ' αντιμωλία των διαδίκων. Με την απόφαση αυτή έγινε δεκτή η έφεση του αναιρεσίβλητου κατά της υπ' αριθ. 167/2012 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Λάρισας, που είχε απορρίψει την από 29-12-2009 αγωγή του τελευταίου κατά της αναιρεσείουσας, με την οποία ζητούσε, με βάση τις διατάξεις περί αδικοπραξιών, αποζημίωση, ποσού 39.241,00€. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (αρθ. 552, 553, 556, 558, 564, 566 παρ.1 ΚΠολΔ). Είναι συνεπώς παραδεκτή (αρθ. 577 παρ. 1 ΚΠολΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της.

Η ανεπάρκεια των πραγματικών περιστατικών που εκτίθενται στην αγωγή σε σχέση με αυτά που απαιτούνται από το νόμο για τη θεμελίωσή της, χαρακτηρίζεται ως νομική αοριστία και ελέγχεται με τον αναιρετικό λόγο από τον αριθμό 1 του άρθρ. 559 ΚΠολΔ ως παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, εφόσον το δικαστήριο της ουσίας έκρινε τελικά ως ορισμένη την αγωγή, αρκούμενο σε λιγότερα ή διαφορετικά στοιχεία από αυτά που απαιτεί ο νόμος.

Με τον ίδιο λόγο ελέγχεται και το σφάλμα του δικαστηρίου της ουσίας να κρίνει ως αόριστη την αγωγή, αξιώνοντας για τη θεμελίωσή της περισσότερα στοιχεία από όσα απαιτεί ο νόμος για τη θεμελίωση του επίδικου δικαιώματος. Αντίθετα, η ποσοτική ή ποιοτική αοριστία της αγωγής, η οποία υπάρχει, όταν δεν εκτίθενται στην αγωγή όλα τα στοιχεία που απαιτούνται, κατά νόμο, για τη στήριξη του αιτήματος της αγωγής, τα πραγματικά, δηλαδή, περιστατικά που απαρτίζουν την ιστορική βάση της αγωγής και προσδιορίζουν το αντικείμενο της δίκης, δημιουργεί λόγους αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθ. 8 και 14 του ΚΠολΔ.

Ο από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται, αν το δικαστήριο έκρινε ορισμένη και νόμιμη την αγωγή, λαμβάνοντας υπόψη αναγκαία για τη θεμελίωσή της και την περιγραφή του αντικειμένου της δίκης γεγονότα που δεν εκτίθενται σε αυτή ή αν απέρριψε ως αόριστη ή μη νόμιμη την αγωγή, παραγνωρίζοντας εκτιθέμενα για τη θεμελίωση της και την περιγραφή του αντικειμένου της δίκης γεγονότα, που με επάρκεια εκτίθενται σε αυτήν, ενώ ο από τον αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται, αν το δικαστήριο, παρά τη μη επαρκή έκθεση σε αυτήν των στοιχείων που είναι αναγκαία για τη στήριξη του αιτήματος της αγωγής, την έκρινε ορισμένη, θεωρώντας ότι αυτά εκτίθενται με επάρκεια ή αν παρά την επαρκή έκθεση των στοιχείων αυτών την απέρριψε ως αόριστη.

Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 297, 298, 330 εδ. β' και 914 ΑΚ συνάγεται ότι προϋποθέσεις της αδικοπρακτικής ευθύνης προς καταβολή αποζημίωσης και επομένως τα στοιχεία της σχετικής αγωγής, που πρέπει να εκτίθενται στο δικόγραφό της, για να είναι, κατά το άρθρ. 216 παρ. 1 του ΚΠολΔ, ορισμένη, είναι η ύπαρξη παράνομης συμπεριφοράς, οφειλόμενης σε υπαιτιότητα του εναγομένου, δηλαδή σε δόλο ή αμέλεια, η πρόκληση ζημίας στον ενάγοντα, η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της ζημίας και ο καθορισμός του ποσού αυτής κατά αιτία (ΑΠ 847/2010, ΑΠ 1723/2014).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση του δικογράφου της αγωγής προκύπτει, ότι το ενάγον (σημ. αναιρεσίβλητο) εκθέτει, ότι επί εδαφικής λωρίδας οικοπέδου της εναγομένης (σημ. αναιρεσείουσας), όπου αυτή έχει ανεγείρει εργοστάσιο, συστήθηκε υπέρ αυτού δουλεία διόδου υπόγειου αγωγού 6'' μεταφοράς καυσίμων της Πολεμικής Αεροπορίας, με περιεχόμενο, εκτός από τη διέλευση του αγωγού, της απαγόρευσης σε ζώνη πλάτους 5 μ.

κατά μήκος αυτού (2,5 μ εκατέρωθεν) εκτέλεσης οποιασδήποτε εργασίας οικοδομής ή οδοποιίας, καθώς και διέλευσης, στάθμευσης και φορτοεκφόρτωσης κάθε είδους οχημάτων, ότι τον Ιανουάριο 2005 παρατηρήθηκε μείωση της πίεσης σε τμήμα του αγωγού και, κατόπιν ελέγχου από εντεταλμένη ομάδα της ΔΑΚ, διαπιστώθηκε στις 18-1-2005, ότι στο τμήμα από 856 ΛΑΚ προς 850 ΛΑΚ και συγκεκριμένα εντός του περιβάλλοντος χώρου του εργοστασίου της εναγομένης υπήρχε διάτρηση αυτού, αφού εμφανίστηκε καύσιμο μέσα σε παρακείμενη αρδευτική τάφρο, ότι μετά την αποκάλυψη του αγωγού παρατηρήθηκαν εκδορές στη μόνωση και χτυπήματα στο μεταλλικό μέρος αυτού, καθώς και τρείς οπές, από τις οποίες προήλθε η εκροή καυσίμου, ότι η διάτρηση του αγωγού προκλήθηκε από τη διενέργεια επί της προαναφερόμενης ζώνης καθαρότητας διέλευσης του αγωγού εκσκαπτικών εργασιών εκ μέρους της εναγομένης για την κατασκευή υπογείωσης του καναλιού υδάτων, που διέρχεται από τον αύλειο χώρο του εργοστασίου της, αν και με τη σύσταση της δουλείας είχε απαγορευθεί σε ζώνη πλάτους 5μ (2,5 μ εκατέρωθεν) σε όλο το μήκος του αγωγού η εκτέλεση οικοδομικών εργασιών, ότι συνεπεία της διάτρησης του αγωγού επήλθε διαρροή πετρελαίου, ποσότητας 98.500 λίτρων, ότι η αξία της ποσότητας αυτής, ενόψει της τιμής του λίτρου σε 0,396€, ανέρχεται σε 39.006€ και ότι η δαπάνη αποκατάστασης του αγωγού ανέρχεται σε 235€, καθόσον η αρμοδία επιτροπή ΚΟΣ προέβη σε εκκένωση τμήματος του αγωγού από την τοποθεσία ...

μέχρι το σημείο διάτρησης στον 856 ΛΑΚ, έκοψε αυτόν στο ψηλότερο σημείο στη θέση ..., τοποθέτησε ξέστρο, συγκόλλησε την ειδική φλάντζα στο τμήμα αυτού, που οδεύει προς το τμήμα 856 ΛΑΚ, σύνδεσε τον Α/Σ με το κύκλωμα και εκκένωσε προς τη μονάδα 856 ΛΑΚ. Με βάση τα πραγματικά αυτά περιστατικά, ζήτησε το ενάγον να υποχρεωθεί η εναγόμενη να του καταβάλει νομιμοτόκως, αποζημίωση για τη ζημία, που υπέστη από την άνω παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά (αδικοπραξία) των οργάνων της εναγομένης, και συγκεκριμένα το συνολικό ποσό των 39.410,00€.

Με αυτό το ιστορικό και αίτημα, η αγωγή είναι επαρκώς ορισμένη, αφού εκτίθενται σ' αυτή τα απαιτούμενα από τις διατάξεις των άρθρων 298, 299, 330 εδ.β και 914 ΑΚ πραγματικά περιστατικά, που θεμελιώνουν ευθύνη της εναγομένης από αδικοπραξία, ήτοι η παράνομη συμπεριφορά και η υπαιτιότητα (αμέλεια) των οργάνων της εναγομένης, η επελθούσα από αυτή ζημία της ενάγουσας, ο αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της παράνομης συμπεριφοράς και της επελθούσας ζημίας, καθώς και τα ποσά της ζημίας κατά αιτία.

Επομένως, δεν παρέλειψε το Εφετείο, παρά το νόμο, να απορρίψει ως απαράδεκτη την ένδικη αγωγή, όπως όφειλε κατά την αναιρεσείουσα, μετ' αποδοχή του περί αοριστίας της ισχυρισμού, τον οποίο προέβαλε πρωτοδίκως και επανέφερε στο Εφετείο ως εφεσίβλητη με τις έγγραφες προτάσεις της, σύμφωνα με τον οποίο ήταν αόριστη η αγωγή, διότι δεν προσδιοριζόταν στο δικόγραφο σε ποιο σημείο ακριβώς του αγωγού υπήρξε η διαρροή, ποια ήταν η διάμετρος των οπών, εάν η αναφερόμενη τιμή ανά λίτρο του καυσίμου ήταν η αγοραία και ποιες ήταν οι εργασίες αποκατάστασης και πως προκύπτει το αιτούμενο με αυτές ποσό των 235€.

Συνεπώς, ο τέταρτος λόγος της αίτησης αναίρεσης, από τον αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, με τον οποίο η αναιρεσείουσα υποστηρίζει τα αντίθετα, είναι αβάσιμος.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 19 του Κ.Πολ.Δ., αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από την υπόψη διάταξη, που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93 παράγραφος 3 του Συντάγματος, προκύπτει, ότι ο προβλεπόμενος από αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται, όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία, που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας, που απαγγέλθηκε ή την άρνηση του (ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία) (ΟλΑΠ 12/2016, 1/1999).

Δεν υπάρχει όμως ανεπάρκεια αιτιολογιών, όταν η απόφαση περιέχει συνοπτικές αλλά πλήρεις αιτιολογίες. Εξάλλου, το κατά νόμο αναγκαίο περιεχόμενο της ελάσσονος πρότασης προσδιορίζεται από τον εκάστοτε εφαρμοστέο κανόνα ουσιαστικού δικαίου, του οποίου το πραγματικό πρέπει να καλύπτεται πλήρως από τις παραδοχές της απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα, και να μην καταλείπονται αμφιβολίες.

Ελλείψεις δε αναγόμενες μόνο στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς, δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες. Δηλαδή, μόνο το τι αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε είναι ανάγκη να εκτίθεται στην απόφαση πλήρως και σαφώς, και όχι γιατί αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε.

Τέλος, από τη διάταξη του άρθρου 561 παράγραφος 1 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας των πραγματικών περιστατικών, εφόσον δεν παραβιάστηκαν με αυτά κανόνες ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί, ή εφόσον η εκτίμησή τους δεν ιδρύει λόγους αναίρεσης από τους αριθμούς 19 και 20 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, είναι από τον Άρειο Πάγο ανέλεγκτη, ο δε αντίστοιχος λόγος αναίρεσης, εκ του περιεχομένου του οποίου προκύπτει ότι δεν συντρέχει καμία από τις προαναφερθείσες εξαιρετικές περιπτώσεις απορρίπτεται ως απαράδεκτος, εφόσον πλέον πλήττεται η ουσία της υπόθεσης που δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο (ΑΠ 1420/2013, 1703/2009, 1202/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση από την παραδεκτή, κατ' άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ, επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι έγιναν δεκτά τα ακόλουθα: "Δυνάμει της υπ' αριθμ. ΑΙ4943/4028/21.7.1966 απόφασης των Υπουργών Εθνικής Αμύνης και Οικονομικών, η οποία δημοσιεύτηκε στο υπ' αριθ. 128/5.8.1966 ΦΕΚ (τευχ. Δ) κηρύχθηκε αναγκαστική απαλλοτρίωση για δημόσια ωφέλεια υπέρ και με δαπάνες του Ελληνικού Δημοσίου και συστάθηκε δουλεία διόδου ενός τμήματος υπογείου αγωγού μεταφοράς υγρών καυσίμων της Πολεμικής Αεροπορίας, επί εκτάσεως επιφάνειας 330 στρεμμάτων "διά τας ανάγκας του αποθηκευτικού χώρου ...

μέχρι κοινότητας ..., τμήματος αγωγού υγρών καυσίμων ΥΙ Κεριδίου (ΓΕΝΤΙΚΙ - ΚΟΖΑΝΗ)". Η παραπάνω δουλεία συνίσταται στο δικαίωμα διελεύσεως υπόγειου αγωγού μεταφοράς υγρών καυσίμων, χρησιμοποιήσεως, επισκέψεως και συντηρήσεως αυτού και στην απαγόρευση ανέγερσης πάσης φύσεως κτισμάτων, ανορύξεως οποιουδήποτε φρέατος ή τάφρου βάθους πλέον του μισού μέτρου καθώς και εμφυτεύσεως δέντρων.

Με την υπ' αριθμ. …/1968 γνωμοδότηση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους απαγορεύθηκε σε ζώνη πλάτους 5 μέτρων, ήτοι 2,5 μ εκατέρωθεν σε όλο το μήκος του αγωγού καυσίμων, η εκτέλεση οποιαδήποτε εργασίας οικοδομής ή οδοποιίας (ασφαλτόστρωση, δεντροφύτευση ή επίστρωση σκυροδέματος) προκειμένου δε να αποφευχθεί οποιαδήποτε βλάβη του αγωγού (στρέβλωση, καταστροφή μόνωσης, διάτρηση αγωγού) απαγορεύθηκε η διέλευση, στάθμευση και φορτοεκφόρτωση παντός φύσεως οχημάτων.

Ο παραπάνω αγωγός διέρχεται από την περιοχή ..., όπου στο ... βρίσκεται η ιδιοκτησία της εναγομένης, ήτοι ένα αγροτεμάχιο έκτασης 60.102,78 τμ, το οποίο συνορεύει βόρεια με πλευρά 533,52 μ με την επαρχιακή οδό ... και νότια με πλευρά 533,52 μ με χάνδακα - κανάλι, ανατολικά με πλευρά 120 μ με άγνωστο και δυτικά με πλευρά 105,33 μ με άγνωστο, όπως εμφαίνεται στο τοπογραφικό διάγραμμα της εταιρείας "...

Ο Ε", που υπογράφεται από τον πολιτικό μηχανικό Σ. Τ.. Σε τμήμα, δε, του ακινήτου της εναγομένης βρίσκεται ο υπόγειος αγωγός καυσίμων σε μήκος 220 μ, διαμέτρου 6 ιντσών και βάθους 1 μέτρου. Περαιτέρω, με το υπ' αριθμ, …/29.1.2002/ΔΑΚ/ΣΥΝΤ/ΤΜ.ΕΓΚ έγγραφο της Διοίκησης Αγωγού Καυσίμων (Δ/νση Συντήρησης Τμήμα εγκαταστάσεων) δόθηκε η συγκατάθεση της άνω δημόσιας υπηρεσίας για την ανέγερση εργοστασίου τυποποίησης αγροτικών προϊόντων εντός του οικοπέδου ιδιοκτησίας της εναγομένης υπό τον όρο της διατήρησης ζώνης καθαρότητας διέλευσης του αγωγού.

Πράγματι, η εναγομένη προέβη σε εργασίες ανέγερσης εγκαταστάσεων, όπως και διαμόρφωσης του αύλειου χώρου της ιδιοκτησίας της. Ωστόσο, αρχές Ιανουάριου του έτους 2005, παρατηρήθηκε ότι η πίεση του αγωγού καυσίμων έπεφτε 1 ατμόσφαιρα την ημέρα. Στις 18.1.2005, ο ΕΠΟΠ Δ/νεας (ΕΜ) Β. Π., ως εντεταλμένος της μονάδος Διοίκησης Αγωγού Καυσίμου της Πολεμικής Αεροπορίας διενήργησε επιτόπια έρευνα, όπου διαπίστωσε τη διάτρηση αγωγού καυσίμων 6 και συγκεκριμένα στο τμήμα από 856 ΛΑΚ προς 850 ΛΑΚ.

Στις 20 Ιανουαρίου του 2005, η εναγόμενη έδωσε εντολή στην εταιρεία ... ΑΕ να αποκαλύψει τον αγωγό, όπου διαπιστώθηκε, ότι, κατά μήκος του αγωγού, υπήρχαν ξέσματα και μικρές οπές, οι οποίες δημιουργήθηκαν από το μηχάνημα του εργολάβου, που είχε αναλάβει τη διαμόρφωση του αύλειου χώρου του εργοστασίου της εναγομένης ...Τα παραπάνω αποδέχθηκαν και ο Σ.

Γ., πρόεδρος του ΔΣ της εναγομένης κατά το έτος 2005, εξεταζόμενος στα πλαίσια ένορκης διοικητικής εξέτασης, όπως και ο Δ. Ι., ο οποίος ήταν επιβλέπων μηχανικός για το έργο αντικατάστασης του αγωγού καυσίμων από ΑΧ ... μέχρι ΑΧ ... ενώ υπεγράφη και το από 26.1.2005 ιδιωτικό συμφωνητικό αποκατάστασης του αγωγού μετά εκπροσώπων της εναγομένης και της τεχνικής εταιρείας ...

ΑΕ. Για τις ανάγκες των εργασιών αποκατάστασης αποκαλύφθηκε ο αγωγός και τοποθετήθηκαν τρία κολλάρα στις οπές, από τις οποίες προήλθε η διαρροή του καυσίμου. Στις 24 και 25 Ιανουαρίου η αρμόδια επιτροπή ΚΟΣ προέβη σε εκκένωση τμήματος του αγωγού 6 από την τοποθεσία ... μέχρι το σημείο διάτρησης του αγωγού, δηλαδή μέχρι 856 ΛΑΚ, με σκοπό την αποκατάσταση και την αποφυγή περαιτέρω βλάβης.

Συγκεκριμένα, έκοψε τον αγωγό στο ψηλότερο σημείο στη θέση ..., τοποθέτησε ξέστρο και συγκόλλησε την ειδική φλάντζα στο τμήμα του αγωγού, που οδεύει προς 856 ΛΑΚ, σύνδεσε τον Α/Σ με το κύκλωμα και εκκένωσε προς τη μονάδα 856 ΛΑΚ. Για τις εργασίες αυτές αποκατάστασης της διάτρησης, το ενάγον δαπάνησε το ποσό των 235 ευρώ, όπως τούτο αναφέρεται αναλυτικά στο υπ' αριθμ.

Φ.912/ΕΜΠ.987/Σ.212/21.7.2005 επείγον εμπιστευτικό έγγραφο της Διοίκησης Αγωγού Καυσίμων Διεύθυνση Συντήρησης Τμήμα ΚΟΣ προς ΓΕΑ/Γ5. Στις 24 και 25 Ιανουαρίου, που έγινε η εκκένωση του αγωγού για την αποκατάσταση των ζημιών, ο 856 ΛΑΚ παρέλαβε 291 και 216 κυβικά μέτρα καυσίμου (πετρελαίου) αντίστοιχα. Στις 15, 21, 22 και 27 Φεβρουαρίου 2005, έγινε πλήρωση του αγωγού από τον 856 ΛΑΚ, με 187, 22, 1 και 1 κυβικά μέτρα πετρέλαιο αντίστοιχα.

Την 1η και 3η Μαρτίου 2005, έγινε παραλαβή από τον 856 ΛΑΚ 139 και 65 κυβικά μέτρα πετρέλαιο, αντίστοιχα. Στις 18 Μαΐου 2005 έγινε, πλήρωση του αγωγού από τον 856 ΛΑΚ με 123 κυβικά μέτρα πετρέλαιο. Στις 18 Μαΐου 2005 έγινε παραλαβή από τον 856 ΛΑΚ με βυτιοφόρο όχημα από τον αγωγό 5 κυβικών μέτρων πετρελαίου. Στις 19 Μαΐου 2005, έγινε πλήρωση του αγωγού από τον 856 ΛΑΚ με 67 κ.μ.

πετρέλαιο. Στις 20 και 23 Μαΐου 2005, μέσω του αγωγού από τον 856 ΛΑΚ, στον 850 ΛΑΚ, έγινε χορήγηση 303 και 45 κ.μ. πετρελαίου, αντίστοιχα, διαφορά αρνητική, ενώ στις 24 Μαΐου 2005 έγινε χορήγηση από τον 856 ΛΑΚ στον 850 ΛΑΚ με 6 κ.μ. θετική διαφορά. Στις 25 Μαΐου 2005, έγινε παραλαβή από τον 856 ΛΑΚ με βυτιοφόρο όχημα από τον αγωγό, 5 κ.μ.

πετρελαίου. Στις 30 Μαΐου 2005 έγινε χορήγηση από τον 856 ΛΑΚ προς τον 850 ΛΑΚ με αρνητική διαφορά 58 κ.μ. πετρέλαιο. Στις 31.5.2005 έγινε παραλαβή από τον 856 ΛΑΚ 2,5 κ.μ. πετρελαίου μετά την εκτόνωση της πίεσης του αγωγού από 85 atm σε 39 atm. Στις 9.6.2005 έγινε χορήγηση από τον 850 ΛΑΚ προς τον 856 ΛΑΚ, με αρνητική διαφορά 21 κ.μ. πετρέλαιο.

Στις 10.6.2005 έγινε χορήγηση από τον 850 ΛΑΚ προς τον 856 ΛΑΚ και δεν διαπιστώθηκε καμία αρνητική ή θετική διαφορά στην ποσότητα του πετρελαίου.

Συνεπώς, από τις αρχές Ιανουαρίου 2005, που ξεκίνησε η διαρροή καυσίμου (η οποία εντοπίστηκε στις 18 Ιανουαρίου 2005), μέχρι τις 10 Ιουνίου 2005, που περατώθηκε η πλήρωση του αγωγού με καύσιμο, η συνολική απώλεια πετρελαίου από τη διάτρηση ήταν 98,5 κ.μ. (βλ. την από 6.7.2005 έκθεση εξετάσεως του μάρτυρα, Χ. Κ. λοχαγού ΕΜ, σε συνδυασμό με την από 11.7.2005 έκθεση εξετάσεως του Ι.

Τ. ΕΜΘ Επχία ΕΜ, αμφοτέρων ενώπιον του Τχη ΕΜ Γ. Ζ., καθώς και το από 12.7.2005 Πόρισμα Ένορκης Διοικητικής Εξέτασης του ίδιου παραπάνω Τχη Γ. Ζ.). Η εναγομένη συνομολόγησε την πρόκληση βλάβης στον ως άνω αγωγό, από υπαιτιότητα του εργολάβου Σ. Κ., στον οποίο αυτή είχε αναθέσει την κατασκευή υπογείωσης του καναλιού των υδάτων, πλην, όμως, αμφισβήτησε τη διαρροή πετρελαίου από τον ως άνω αγωγό και μάλιστα της τάξης των 98,5 κ.μ., διότι όπως ισχυρίζεται πρόκειται για πολύ μεγάλη ποσότητα, η οποία αν πράγματι είχε διαρρεύσει από τον αγωγό, θα είχε δημιουργηθεί έντονη δυσοσμία σε μεγάλη γεωγραφική έκταση "ως εάν επρόκειτο περί υπάρχουσας πετρελαιοπηγής".

Ο ισχυρισμός, όμως, αυτός της εναγομένης είναι απορριπτέος ως ουσιαστικά αβάσιμος, αφενός μεν, διότι υπήρχε διαρροή πετρελαίου από τις τρεις οπές, που είχαν δημιουργηθεί στον αγωγό από το σκαπτικό μηχάνημα ...αφετέρου δε η διαρροή αυτή γίνονταν σιγά - σιγά και για μεγάλο χρονικό διάστημα, έτσι ώστε να απορροφάται από το έδαφος η ποσότητα του πετρελαίου που διέρρεε.

Η μέτρηση του καυσίμου που διέρρευσε, έγινε με τον τρόπο που αναφέρθηκε παραπάνω και είναι με ακρίβεια υπολογιστή.

Συνεπώς, η εναγομένη, λόγω της άδικης πράξης του προστηθέντος από αυτήν οργάνου, προκάλεσε στο Ελληνικό Δημόσιο ζημία συνολικού ύψους 39.241 ευρώ. Ειδικότερα η αξία του απολεσθέντος καυσίμου (πετρελαίου), ανήλθε στο ποσό των (98.500 λίτρα Χ 0,396 ευρώ το λίτρο) 39.006 ευρώ, στο οποίο πρέπει να προστεθεί και το ποσό των 235 ευρώ, που δαπανήθηκε για τις εργασίες αποκατάστασης της διάτρησης (βλ.

σχετ. το υπ' αριθμ. Φ 453/ΑΔ 3107 Σ. 890/21.7.2005 έγγραφο της Διοίκησης Αγωγού Καυσίμου Τμήμα Προσωπικού Γραφείο Δικαστικού, σε συνδυασμό και με την υπ' αριθμ. Φ 912/ΕΠ987/21.7.2005/ΔΑΚ/ΚΟΣ σχετική έκθεση της ΚΟΣ)...". Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο έκρινε, ότι από την παράνομη και υπαίτια συμπεριφορά του προστηθέντος της αναιρεσείουσας, κατά τη διενέργεια εκσκαπτικών εργασιών στον προαύλειο χώρο του εργοστασίου της, επήλθε διάτρηση σε τρία σημεία στο διερχόμενο στο σημείο εκείνο, βάσει δικαιώματος δουλείας υπέρ του αναιρεσίβλητου, υπόγειο αγωγό μεταφοράς υγρών καυσίμων της Πολεμικής Αεροπορίας, ότι εξαιτίας της βλάβης αυτής, που άρχισε να γίνεται αντιληπτή από τις αρχές Ιανουαρίου 2005, λόγω πτώσης της πίεσης του αγωγού, αλλά τελικά διαπιστώθηκε στις 18-1-2005, υπήρξε διαρροή ποσότητας πετρελαίου, ότι η ποσότητα αυτή υπολογίσθηκε σε 98.500 λίτρα, ότι στον υπολογισμό αυτό κατέληξε, αφού δέχτηκε ότι ο αγωγός, πριν από την επισκευή του και συγκεκριμένα στις 24 και 25 Ιανουαρίου 2005, εκκενώθηκε από υψηλότερο σημείο μέχρι το σημείο διάτρησης αυτού, μετρήθηκαν οι ποσότητες, που παραλείφθηκαν κατά την εκκένωση και στη συνέχεια, μετά την επισκευή του και συγκεκριμένα από 15-2- 2005 μέχρι 10-6-2005, πληρώθηκε σταδιακά και υπολογίστηκαν οι ποσότητες πετρελαίου, που παραλείφθηκαν κατά την εκκένωση και εκείνες, που κάθε φορά χορηγούνταν και παραλαμβάνονταν εντός του προαναφερόμενου χρονικού διαστήματος και τέλος δέχτηκε ότι ήταν δυνατή η διαρροή του πετρελαίου στην έκταση της άνω ποσότητας, χωρίς να καταστεί εμφανής, ενόψει της διάτρησης του αγωγού σε τρία σημεία και της στάγδην διαρροής για μεγάλο διάστημα, έτσι ώστε να γίνεται απορρόφηση αυτού από το έδαφος.

Έτσι που έκρινε το Εφετείο, το οποίο, αφού δέχτηκε την έφεση του αναιρεσίβλητου και εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση, δέχτηκε την αγωγή του κατά της αναιρεσείουσας και την υποχρέωσε να του καταβάλλει με το νόμιμο τόκο, ως αποζημίωση το ποσό των 39.410,00€, που περιλαμβάνει την αξία του πετρελαίου αντί 0,396€ ανά λίτρο και το ποσό των 235€, που απαιτήθηκε για την αποκατάσταση της βλάβης του αγωγού, κατέληξε στο άνω αποδεικτικό του πόρισμα με πλήρεις και σαφείς αιτιολογίες, που επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή εφαρμογή των διατάξεων που εφαρμόσθηκαν.

Επομένως, ο πρώτος λόγος της αίτησης αναίρεσης υπό στοιχ. (α),(β),(γ) και (δ) με τον οποίο προβάλλονται αιτιάσεις από τον αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ και υποστηρίζονται τα αντίθετα, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Ο ίδιος, εξάλλου, λόγος, κατά το μέρος που με αυτόν, πλήττεται η ουσία της υπόθεσης και συγκεκριμένα, γιατί το Εφετείο δέχτηκε διαφορετικά πράγματα από εκείνα, που υποστηρίζει η ίδια, είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, καθόσον η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας των πραγματικών γεγονότων δεν υπόκειται, κατ' άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ, σε αναιρετικό έλεγχο.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 11γ ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν. Εξάλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 335 και 338 έως 341 ΚΠολΔ προκύπτει ότι το Δικαστήριο, για να σχηματίσει τη δικανική του πεποίθηση ως προς τη βασιμότητα ή μη των προβαλλομένων από τους διαδίκους πραγματικών γεγονότων, που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη όλα τα νόμιμα αποδεικτικά μέσα, που επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι για άμεση και έμμεση απόδειξη, χωρίς όμως να είναι ανάγκη να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά.

Βέβαια δεν αποκλείεται το δικαστήριο της ουσίας να μνημονεύει και να εξάρει μερικά από τα αποδεικτικά μέσα, λόγω της κατά την ελεύθερη κρίση του μεγαλύτερης σημασίας τους, αρκεί να γίνεται αδίστακτα βέβαιο από το όλο περιεχόμενο της απόφασης, ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα, που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν νόμιμα οι διάδικοι (ΟλΑΠ ΑΠ 8/2016, 2/2008, 42/2002, ΑΠ 1271/2008).

Στην προκειμένη περίπτωση, η αναιρεσείουσα με το δεύτερο λόγο της αίτησης αναίρεσης από τον αριθ. 11γ του άρθρου 559 ΚΠολΔ προβάλλει ότι το Εφετείο κατέληξε στο αποδεικτικό του πόρισμα, χωρίς να λάβει υπόψη τα έγγραφα, που αυτή επικαλέστηκε και προσκόμισε και συγκεκριμένα α) το Φ 130/ΑΔ 998 Σ 96/27 Ιαν.05, β) το Φ 130/ΑΔ 1158 Σ 309/ 18 Μαρ.05 και γ) το Φ 130/ ΑΔ 2979 Σ 842/ 13 Ιουλ. 05, της Διοίκηση Αγωγού Καυσίμων, που απευθύνονταν σ' αυτή, από τα οποία ουδόλως προκύπτει η διαρροή πετρελαίου, αφού δεν αναφέρεται κάτι τέτοιο σ' αυτά, καθώς και τις εφημερίδες ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ (10-03-2012 και 12-03-2012) και ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ (11-3-2012) από τις οποίες προκύπτει ότι η προμήθεια καυσίμων στις Ένοπλες Δυνάμεις γίνεται με ανάθεση και χωρίς διαγωνισμό.

Ο λόγος αυτός της αίτησης αναίρεσης είναι απορριπτέος. Ειδικότερα, κατά το μέρος που αφορά τις εφημερίδες, ως απαράδεκτος, διότι η αναιρεσείουσα δεν επικαλείται ποιό πραγματικό γεγονός αποδεικνύεται από αυτές, για να κριθεί, εάν ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, αφού μόνο ένα τέτοιο ουσιώδες γεγονός καθίσταται αντικείμενο απόδειξης.

Κατά τα λοιπά δε είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι το Εφετείο στην προσβαλλόμενη απόφασή του ρητώς βεβαιώνει, ότι σχημάτισε την κρίση του επί της ουσίας της υπόθεσης, αφού έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων καθώς και όλα τα έγγραφα, που προσκόμισαν και επικαλέσθηκαν οι διάδικοι.

Από τη βεβαίωση δε αυτή, σε συνδυασμό και με το όλο περιεχόμενο της απόφασης, δεν απομένει αμφιβολία, ότι το Εφετείο έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις και τα έγγραφα, που αναφέρονται στον παραπάνω λόγο της αίτησης αναίρεσης, παρόλον που δεν τα μνημονεύει ειδικώς και δεν τα αξιολογεί χωριστά.

Ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθ. 12 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης, για παραβίαση των ορισμών του νόμου σχετικά με τη δύναμη των αποδεικτικών μέσων, ιδρύεται όταν το δικαστήριο προσέδωσε στο αποδεικτικό μέσο μεγαλύτερη ή μικρότερη αποδεικτική δύναμη από εκείνη, που δεσμευτικά ορίζει γι' αυτό ο νόμος και όχι στην περίπτωση, που το δικαστήριο έχει, σύμφωνα με τον κανόνα του άρθρου 340 ΚΠολΔ, την εξουσία να εκτιμήσει ελεύθερα τα αποδεικτικά μέσα, που κατά νόμο έχουν την ίδια αποδεικτική δύναμη και αποδίδει σε ορισμένα μεγαλύτερη βαρύτητα ή αξιοπιστία από εκείνα.

Ως ισοδύναμα δε με τα λοιπά αποδεικτικά μέσα λογίζονται και τα έγγραφα, ακόμη και τα δημόσια, για τα αποδεικτέα γεγονότα, για τα οποία δεν αποτελούν πλήρη απόδειξη, κατά τους ορισμούς των άρθρων 438, 439 και 441 ΚΠολΔ, δηλαδή, δεν είναι από εκείνα, που βεβαιώνονται σ' αυτά, ότι έγιναν από το συντάκτη τους ή ότι έγιναν ενώπιόν του (ΑΠ 1417/2009, ΑΠ 75/2008).

Για να θεμελιωθεί ο προβλεπόμενος από τη διάταξη αυτή λόγος αναίρεσης απαιτείται να διαλαμβάνονται στο αναιρετήριο α) ποία είναι η αποδιδόμενη στην προσβαλλόμενη απόφαση παραβίαση του νόμου σε σχέση με την αποδεικτική δύναμη των αποδεικτικών μέσων που έχουν εκτιμηθεί, β) προς απόδειξη ποίου ισχυρισμού έγινε επίκληση και προσκόμιση των σχετικών αποδεικτικών μέσων και ποία επίδραση θα ασκούσε ο ισχυρισμός αυτός στην έκβαση της δίκης, γ) ποία είναι τα αποδεικτικά μέσα και ποία ήταν η αποδεικτική δύναμη που αποδόθηκε σ' αυτά από την προσβαλλόμενη απόφαση, διαφορετική από εκείνη που αποδίδει σ' αυτήν ο νόμος, δ) που έγκειται το σφάλμα της προσβαλλόμενης απόφασης ως προς το αποδεικτικό μέσο και ε) αν πρόκειται για δημόσια έγγραφα, τα οποία, κατά τα παραπάνω, αποτελούν πλήρη απόδειξη έναντι όλων για κάθε τι που βεβαιώνεται σ' αυτά, ότι έγιναν από το συντάκτη τους ή ότι έγιναν ενώπιόν του, πρέπει να καθορίζεται το περιεχόμενο των εγγράφων αυτών και συγκεκριμένα ποιά γεγονότα βεβαιώνουν εκείνοι που τα συνέταξαν, ότι έγιναν από αυτούς ή ενώπιόν τους και εάν οι συντάκτες των εγγράφων αυτών ήταν καθύλην και κατά τόπον αρμόδιοι για τις γενόμενες από αυτούς βεβαιώσεις.

Αν λείπει έστω και ένα από τα στοιχεία αυτά ο λόγος αναίρεσης είναι απορριπτέος ως αόριστος (ΑΠ 1454/2017, ΑΠ 892/2013, ΑΠ 700/2009, ΑΠ 949/2008, ΑΠ 441/1993). Τέλος, αντιφατικοί προς αλλήλους λόγοι της αίτησης αναίρεσης είναι απαράδεκτοι. Τέτοια αντίφαση υπάρχει και όταν προβάλλεται ότι το δικαστήριο της ουσίας αφενός δεν έλαβε υπόψη με την προσβαλλόμενη απόφασή του κάποια συγκεκριμένα έγγραφα, τα οποία επικαλέστηκε και προσκόμισε ο αναιρεσείων, δηλαδή προβάλλεται πλημμέλεια από τον αριθμό 11γ'του άρθρου 559 ΚΠολΔ, και αφετέρου ότι έλαβε υπόψη τα ίδια έγγραφα, αλλά, κατά την εκτίμηση των αποδείξεων, προσέδωσε σ' αυτά μεγαλύτερη ή μικρότερη αποδεικτική δύναμη από εκείνη, που δεσμευτικά ορίζει γι' αυτά ο νόμος, δηλαδή προβάλλεται πλημμέλεια από τον αριθμό 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ (σχ.

ΑΠ 579/2007, ΑΠ 837/2006). Στην προκειμένη περίπτωση η αναιρεσείουσα με τον τρίτο λόγο της αίτησης αναίρεσης αποδίδει στην προσβαλλομένη απόφαση την από τον αριθ. 12 του άρθρου 559 ΚΠολΔ πλημμέλεια, προβάλλοντας ειδικότερα, ότι το Εφετείο, κατά την εκτίμηση των αποδεικτικών μέσων, παραβίασε την αποδεικτική δύναμη των παρακάτω δημοσίων εγγράφων, που αυτή είχε επικαλεσθεί και προσκομίσει και συγκεκριμένα α) του Φ 130/ΑΔ 998 Σ 96/27 Ιαν.05, β) του Φ 130/ΑΔ 1158 Σ 309/ 18 Μαρ.05 και γ) του Φ 130/ ΑΔ 2979 Σ 842/ 13 Ιουλ. 05, τα οποία είχαν συνταχθεί και υπογραφεί από το Διοικητή της ΔΑΚ, Ταξίαρχο Δ.

Ρ., καθύλην και κατά τόπον αρμόδιο για την πιστοποίηση και διακρίβωση της λειτουργίας του αγωγού και της διαρροής-απώλειας καυσίμου και τα οποία ουδέν ανέφεραν περί διαρροής καυσίμου, καθόσον δεν προσέδωσε μεγαλύτερη αποδεικτική δύναμη σ' αυτά, ως δημόσια έγγραφα, αλλά τα έκρινε ελεύθερα. Ο λόγος αυτός της αίτησης αναίρεσης, ο οποίος προϋποθέτει ότι το δικαστήριο έλαβε υπόψη τα άνω έγγραφα, που επικαλέστηκε και προσκόμισε η αναιρεσείουσα, είναι απορριπτέος προεχόντως ως απαράδεκτος, γιατί είναι αντιφατικός έναντι του δεύτερου λόγου της αίτησης αναίρεσης κατά το μέρος του, με το οποίο προβάλλεται, όπως ήδη προαναφέρθηκε, η από το άρθρο 559 αριθ. 11 γ' ΚΠολΔ προβλεπόμενη πλημμέλεια της μη λήψης υπόψη από το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του των ίδιων πιο πάνω εγγράφων.

Σε κάθε δε περίπτωση είναι απορριπτέος ως αόριστος, αφού στο αναιρετήριο δεν προσδιορίζονται τα προεκτιθέμενα στοιχεία που απαιτούνται για την πληρότητά του και ειδικότερα προς απόδειξη ποίου ισχυρισμού της έγινε επίκληση και προσκόμιση των εγγράφων αυτών, ποία επίδραση θα ασκούσε ο ισχυρισμός αυτός στην έκβαση της δίκης, ποίο το ακριβές περιεχόμενό τους και ποία γεγονότα βεβαιώνει ο συντάκτης τους, ότι έγιναν από αυτόν ή έγιναν ενώπιόν του.

Κατ' ακολουθίαν, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης στο σύνολό της, να διαταχθεί δε, κατά την παρ. 4 του αρθρ. 495 του ΚΠολΔ, η εισαγωγή του παραβόλου των τετρακοσίων πενήντα (450) ευρώ, που καταβλήθηκε από την αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο. Τα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, που κατέθεσε προτάσεις, πρέπει, κατά το σχετικό αίτημά του, να επιβληθούν σε βάρος της αναιρεσείουσας, λόγω της ήττας της, κατά τα άρθρα 176, 183, 189 και 191 παρ.2 ΚΠολΔ και 22 παρ. 1 του ν. 3693/1956, όπως ειδικότερα αναφέρεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 16-5-2017 αίτηση της εταιρείας με την επωνυμία "... A.E." για αναίρεση της υπ' αριθ. 225/2016 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας.

Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου των 450€, που καταβλήθηκε από την αναιρεσείουσα στο Δημόσιο Ταμείο.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ. ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 19 Απριλίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 30 Μαΐου 2018.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ