Cypriot District Court dismisses late amendment request for stock fraud claims due to lack of justification and prejudice.

ΑΝΑΦΟΡΕΣ:

Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

Παπαχριστοδούλου ν. Χατζηνεοφύτου (1991) 1 ΑΑΔ 426

Χριστοδούλου ν. Χριστοδούλου & άλλης (1991) 1 ΑΑΔ 934

Sait Electronic ν. """Dominique"" κ.α. (Αρ.1)" (1992) 1 ΑΑΔ 264

Χρίστου ν. Στυλιανού (1992) 1 ΑΑΔ 704

Astor Co. Κ.ά. ν. A & G Leventis Ltd κ.ά. (1993) 1 ΑΑΔ 726

Ταξί Κυριάκος Λτδ ν. Παύλου (1995) 1 ΑΑΔ 560

Federal Bank of Lebanon (S.A.L.) ν. Nίκου K. Σιακόλα (1999) 1 ΑΑΔ 44

Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος Α.Ε. και Άλλοι ν. Βιομηχανία Χαρίλαος Αλωνεύτης Λτδ και Άλλων (2002) 1 ΑΑΔ 237

Δημητρώφ Κρασιμίρ Βασίλιεφ ν. Κυριάκου Ιωάννου (2003) 1 ΑΑΔ 1645

Θεσμοί Πολιτικής Δικονομίας στους οποίους κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

Θεσμοί Πολιτικής Δικονομίας Δ.25

Αγγλική νομολογία που περιλαμβάνεται στο bailii.org στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:

66 BLR 1

[2000] 1 WLR 2268

[1999] 4 All ER 397

ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:

ECLI:CY:EDLEF:2011:A77

ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ

Ενώπιον Φ. Ν. Ζωμενή, Α. Ε. Δ.

Αρ. Αγωγής 5598/2005

Μεταξύ:

Ellinas Finance Public Company Limited

Ενάγοντα

-και-

Ηλία Δανού

Εναγομένου.

- - - - - - - - - - - - - - - - -

Αίτηση ημερομηνίας 20.1.2011 για

τροποποίηση της Έκθεσης Υπεράσπισης

Ημερομηνία: 28.2.2011

Για τον Εναγόμενο1 / Αιτητή: Α. Παπαντωνίου

Για τον Ενάγοντα / καθ’ ο’υ η Αίτηση: Λ. Παπαχαραλάμπους

ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ

Με την αίτηση αυτή ο Εναγόμενος επιδιώκει την τροποποίηση της έκθεσης υπεράσπισης του η οποία καταχωρήθηκε στις 16.5.2006. Η ενάγουσα ενίσταται στην αίτηση.

Η αξίωση της ενάγουσας στηρίζεται σε σύμβαση μεταξύ των διαδίκων στη βάση της οποίας η ενάγουσα έδωσε στον εναγόμενο πιστωτικές διευκολύνσεις με σκοπό την αγορά μετοχών στο Χρηματιστήριο Αξιών Κύπρου.

Στις 16.5.2006 η αιτήτρια καταχώρησε έκθεση υπεράσπισης. Προβάλλει διάφορους ισχυρισμούς και απορρίπτει την αξίωση της ενάγουσας. Εγείρει επίσης Ανταπαίτηση με την οποία ζητά την ακύρωση της σύμβασης και αποζημιώσεις.

Με την αίτηση αυτή επιδιώκει να τροποποιήσει την καταχωρηθείσα έκθεση υπεράσπισης και την ανταπαίτηση προσθέτοντας τον ισχυρισμό ότι αριθμός μετοχών συγκεκριμένης εταιρείας είχαν εγγραφεί επ’ ονόματι θυγατρικής εταιρείας της ενάγουσας χωρίς ο ίδιος να το έχει επιτρέψει ή εξουσιοδοτήσει. Επιδιώκεται παράλληλα η τροποποίηση της Ανταπαίτησης έτσι που να προστεθεί αξίωση για την αξία των συγκεκριμένων μετοχών και να αναπροσαρμοσθεί το συνολικό ποσού που διεκδικείται έτσι που να συμπεριλαμβάνει και αυτό το ποσό.

Η αίτηση βασίζεται κατά κύριο λόγο στις διατάξεις της Δ.25 των περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών. Υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση του δικηγόρου Εναγομένου. Η ουσία της ένορκης δήλωσης είναι ότι το θέμα που αφορά τις συγκεκριμένες μετοχές ήλθε στο φώς στις 10.1.2011 κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας όταν δόθηκε σχετική μαρτυρία από μάρτυρα που κατέθετε για την ενάγουσα. Είναι η θέση του εναγομένου ότι προηγουμένως δεν είχε υπ’ όψη του την συγκεκριμένη συναλλαγή. Ζητά να του δοθεί η ευκαιρία να τροποποιήσει την Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση του για να μπορέσει να προωθήσει και αυτή την πτυχή της υπόθεσης του η οποία τώρα έχει περιέλθει στην αντίληψη του.

Η ενάγουσα ενίσταται στην αιτούμενη τροποποίηση. Επικαλείται την καθυστέρηση που τυχόν τροποποίηση θα επιφέρει στην εκδίκαση της υπόθεσης, στην οποία η ακροαματική διαδικασία έχει ήδη αρχίσει. Η καθυστέρηση αυτή απολήγει, κατά την ενάγουσα, στην παραβίαση του δικαιώματος της για την εκδίκαση της υπόθεσης μέσα σε εύλογο χρόνο, σύμφωνα με το Άρθρο 30 του Συντάγματος.

Λόγο ένστασης αποτελεί και το στάδιο στο οποίο υποβάλλεται η αίτηση, μετά δηλαδή από την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας και την συμπλήρωση της μαρτυρίας του βασικού μάρτυρα της ενάγουσας, και με μεγάλη καθυστέρηση, χωρίς όπως υποστηρίζει η Ενάγουσα να αιτιολογείται ή να δικαιολογείται η καθυστέρηση.

Άλλος λόγος ένστασης είναι ο δυσμενής επηρεασμός των δικαιωμάτων της ενάγουσας ο οποίος όπως υποστηρίζεται θα είναι τέτοιου βαθμού και τέτοιας φύσης που δεν θα μπορεί να αντιμετωπισθεί με την κατάλληλη διαταγή για έξοδα. Η ένσταση υποστηρίζεται από ένορκη δήλωση του Αιμίλιου Έλληνα στην οποία επαναλαμβάνονται οι λόγοι ένστασης που παρατέθηκαν πιο πάνω.

Αναφορικά με την τοποθέτηση του εναγομένου ότι το ζήτημα για το οποίο ζητά την τροποποίηση περιήλθε εις γνώσιν για πρώτη φορά του κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας ο ενόρκως δηλών αντικρούει αυτή την τοποθέτηση με αναφορά σε επιστολή του δικηγόρου του εναγομένου ημερομηνίας 17.6.2005 (προγενέστερη της καταχώρησης της ‘Εκθεσης Υπεράσπισης και Ανταπαίτησης) στην οποία γίνεται αναφορά για το συγκεκριμένο θέμα.

Η Δ.25(1) [1] των περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμών παρέχει στο Δικαστήριο τη δυνατότητα να επιτρέψει την τροποποίηση δικογράφου σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας. Δεν φαίνεται να υπάρχει διαφωνία μεταξύ των δύο πλευρών σε σχέση με τις αρχές που εφαρμόζονται στο θέμα της τροποποίησης δικογράφων. Επισημαίνω μάλιστα ότι η αγόρευση του αιτητή αποτελεί στο μεγαλύτερο της μέρος κατά γράμμα αντιγραφή προγενέστερης απόφασης μου σε άλλη αίτηση για τροποποίηση.

Για τις αρχές που διέπουν την άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου σε αίτημα για τροποποίηση δικογράφου παραπέμπω στην υπόθεση Φοινιώτης -v- Green Mar Navigation Ltd (1989) 1 A.A.Δ. 33 [2] όπου συνοψίζονται οι σχετικές αρχές. Επίσης στην υπόθεση Federal Bank of Lebanon -ν- Σιακόλα (1999) 1Α Α.Α.Δ. 44, όπου επίσης γίνεται εκτενής αναφορά σε σχετικές αποφάσεις.

Προκύπτει από τη νομολογία ότι τροποποίηση της δικογραφίας επιτρέπεται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας δεδομένου ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις που την καθιστούν απαραίτητη για την αποτελεσματική απονομή της δικαιοσύνης.

Στον καθορισμό του τι είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης λαμβάνεται υπόψη ότι είναι επιθυμητό όλες οι διαφορές των διαδίκων που αναφέρονται στα επίδικα θέματα να επιλύονται διεξοδικά στην ίδια διαδικασία. (βλ. Kallice Holding Ltd -v- MTR Metals (Overseas) Ltd (1996) 1Α Α.Α.Δ. 162). Στην ίδια υπόθεση τονίζεται σαν σημαντικός παράγοντας στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου ο βέβαιος προσδιορισμός των επιδίκων θεμάτων και η διατύπωση και απόδειξη των εκατέρωθεν θέσεων μέσα σε ένα σταθερό πλαίσιο. Συνεκτιμούνται ως παράγοντας σχετικός με το τι είναι προς το συμφέρον τής δικαιοσύνης και οι επιπτώσεις από την τροποποίηση στα δικαιώματα και συμφέροντα του αντιδίκου. Αν ο αντίδικος μπορεί να αποζημιωθεί επαρκώς με την κατάλληλη διαταγή για τα έξοδα αυτό αποτελεί ένα ακόμα στοιχείο που συνηγορεί υπέρ αποδοχής αίτησης τροποποίησης.

Λαμβάνεται ακόμα υπόψη η ανάγκη διεκπεραίωσης της διαδικασίας στα πλαίσια του άρθρου 30.2 του Συντάγματος.

Στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Δικαστηρίου όταν ο διάδικος είναι φυσικό πρόσωπο λαμβάνεται σοβαρά υπόψη η αγωνία του διαδίκου για την δίκη και η προσδοκία του ότι αυτή θα ολοκληρωθεί μέσα σε εύλογο χρόνο (ιδ. Ketteman -v- Hansel Properties Ltd [1988] 1 All E.R. 38).

Η τροποποίηση συνήθως επιτρέπεται εφόσον δεν προκαλείται ανεπανόρθωτη ζημιά στον αντίδικο, δηλαδή ζημιά άλλη από εκείνη που μπορεί να θεραπευθεί με την κατάλληλη διαταγή ως προς τα έξοδα. (Beoco Ltd v Alfa Laval Co Ltd and another [1994] 4 All ER 464 [3], Χρίστου -v- Αζά (1992) 1 Α.Α.Δ. 704). Σταθμίζονται όμως στην κάθε περίπτωση όλοι οι σχετικοί παράγοντες. (Βλ. Ταξί Κυριάκος Λτδ -ν- Ανδρέα Παύλου (1995) 1 Α.Α.Δ. 560 [4])

Η καθυστέρηση στην υποβολή του αιτήματος ή ακόμα η έναρξη της δίκης δεν αποτελούν ανυπέρβλητο εμπόδιο για επιδίωξη τροποποίησης δικογράφου. (Βλ. Federal Bank of Lebanon -ν- Σιακόλα (πιο πάνω) στην οποία επιτράπηκε τροποποίηση μετά την έναρξη της δίκης και 12 χρόνια μετά από την καταχώρηση της αγωγής. Βλ. επίσης Κρασιμίρ Βασίλιεφ Δημητρώφ -ν- Κυριάκου Ιωάννου, Πολ. Εφ. 11592 ημερομ. 19.11.2003 όπου έγινε μερικώς αποδεκτή τέταρτη κατά σειρά αίτηση τροποποίησης έξι χρόνια μετά από την καταχώρηση της αγωγής). Όμως όσο πιο μεγάλη είναι η καθυστέρηση αυξάνεται ανάλογα και το βάρος πρέπει να αποσείσει ο Αιτητής για την έκδοση διατάγματος για τροποποίηση.

Η καθυστέρηση πρέπει να δικαιολογηθεί. Καθυστέρηση που οφείλεται σε αβλεψία ή παραδρομή μπορεί, εφόσον συντρέχουν και οι υπόλοιπες προϋποθέσεις, να δικαιολογήσει την μη καταχώρηση της αίτησης με την πρώτη ευκαιρία ή ακόμα και με μεγάλη καθυστέρηση. (Βλ. Saba Co (T.M.P.) -v- T.M.P. Agents Ltd (1991) 1 Α.Α.Δ. 426, Federal Bank of Lebanon -ν- Σιακόλα (πιο πάνω), Χριστοδούλου -ν- Χριστοδούλου (1991) 1 Α.Α.Δ. 934).

Μετά από την έναρξη της δίκης η διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου θα πρέπει να ασκείται με φειδώ λαμβάνοντας υπ’ όψιν τον εκτροχιασμό της δίκης από την πορεία που προσδιορίστηκε και τις αναπόφευκτες επιπτώσεις στα δικαιώματα του αντιδίκου. Όμως τροποποίηση δικογράφου μπορεί σε κατάλληλη περίπτωση να επιτραπεί ακόμα και μετά το πέρας της δίκης (ιδ. Sait Electronics S.A. -v- του Πλοίου Dominique & Άλλων 1992 1 Α.Α.Δ. 264). [5]

Όταν είναι εμφανές ότι ο Αιτητής ενεργεί κακόπιστα υπάρχει βάσιμος λόγος για να μην επιτραπεί η τροποποίηση (ιδ. Χρίστου -v- Αζά (πιο πάνω)).

Η εισαγωγή νέας βάσης αγωγής δεν είναι από μόνη της λόγος που υπαγορεύει την απόρριψη αιτήματος για τροποποίηση. (Budding -v- Murdoch (1875) 1 Ch. D. 42, Χρίστου -v- Αζά (πιο πάνω)).

Κανένας από τους παράγοντες που η νομολογία αναγνωρίζει ως σχετικούς δεν είναι αποφασιστικός από μόνος του. Πρέπει όλοι οι σχετικοί παράγοντες να συνυπολογισθούν στο πλαίσιο των ιδιαιτεροτήτων της κάθε υπόθεσης. (Βλ. Astor Manufacturing and Exporting Co. -v- A.G. Leventis κ.α. (1993) 1 Α.Α.Δ. 726, Εθνική Τράπεζα της Ελλαδος Α.Ε. κ.α. -ν- Βιομηχανία Χαρίλαος Αλωνεύτης Λτδ κ.α., Πολ. Εφ. 11026, 25.2.2002, Ταξί Κυριάκος Λτδ -ν- Παύλου, (πιο πάνω) ).

Στην συγκεκριμένη περίπτωση ο αιτητής υποστηρίζει ότι η ανάγκη για τροποποίηση διαφάνηκε στις 10.1.2011 όταν κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας έγινε συγκεκριμένη αναφορά από μάρτυρα της άλλης πλευράς στην αγορά μετοχών της εταιρείας White Knight. Υποστηρίζει ότι προηγουμένως δεν ήταν σε θέση να δικογραφήσει σχετικό ισχυρισμό. Επικαλείται το περιεχόμενο της μαρτυρίας που δόθηκε κατά την ακροαματική διαδικασία της 10.1.2011 τόσο για να δικαιολογήσει την αναγκαιότητα τροποποίησης σε αυτό το στάδιο όσο και για να δικαιολογήσει την μη συμπερίληψη των σχετικών ισχυρισμών εξ αρχής.

Η θέση αυτή καταρρίπτεται από την ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την ένσταση και από το περιεχόμενο της επιστολής ημερομηνίας 17.6.2005 η οποία επισυνάπτεται ως τεκμήριο. Πρόκειται για επιστολή του δικηγόρου του εναγομένου προς τους δικηγόρους της ενάγουσας στην οποία αναφέρονται μεταξύ άλλων τα ακόλουθα:

«Περαιτέρω οι πελάτες σας μέσω του Αιμίλιου Έλληνα αγόρασαν μετοχές επ’ ονόματι του πελάτη μας της Εταιρείας White Knight χωρίς εξουσιοδότηση και έγκριση του πελάτης μας και χρέωσαν αυτόν ₤10.000…»

Από το περιεχόμενο της επιστολής αυτής διαφαίνεται ότι ο εναγόμενος γνώριζε τουλάχιστον από τις 17.6.2005, δηλαδή πολύ πριν από την καταχώρηση της Έκθεσης Υπεράσπισης και Ανταπαίτησης, τα γεγονότα τα οποία τώρα θέλει να συμπεριλάβει με την εξαιτούμενη τροποποίηση. Δεν έχει δικαιολογήσει ή έστω εξηγήσει την παράλειψη του να συμπεριλάβει τα γεγονότα αυτά στο δικόγραφο του και την παράλειψη να αποταθεί στο Δικαστήριο ενωρίτερα για να επιδιώξει την εξαιτούμενη τροποποίηση.

Σταθμίζοντας όλους τους σχετικούς παράγοντες βρίσκω ότι δεν θα ήταν ορθό η διακριτική ευχέρεια του δικαστηρίου να ασκηθεί υπέρ του αιτητή, ο οποίος έχει υποβάλει το αίτημα του με μεγάλη καθυστέρηση, μετά από την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας και χωρίς αυτή η καθυστέρηση να δικαιολογείται.

Η αίτηση απορρίπτεται. Τα έξοδα της αίτησης επιδικάζονται εις βάρος του αιτητή (εναγομένου) και υπέρ της καθ’ ης η αίτηση (ενάγουσας) όπως αυτά θα υπολογισθούν από τον Πρωτοκολλητή.

Φοίβος Ν. Ζωμενής

Α.Ε.Δ.

Πιστό Αντίγραφο

Πρωτοκολλητής.

[1] “25(1) The court or a judge may, at any stage of the proceedings, allow either party to alter or amend hiw endorsement or pleadings, in such manner and on such terms as may be just, and all such amendments shall be made as may be necessary for the purpose of determining the real question of controversy between the parties.”

[2] Πρόκειται για υπόθεση ναυτοδικείου που βασίζεται στους παλιούς Αγγλικούς Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας οι οποίοι όμως αντιστοιχούν με τη δική μας Δ.25. Οι αρχές που εφαρμόζονται είναι οι ίδιες (Βλ. Sait Electronic S.A. -v- Του πλοίου «Dominique» και άλλων (Αρ.1) (1992) 1 Α.Α.Δ. 264).

[3] The guiding principle in giving leave to amend was that all amendments should be allowed at any stage in the proceedings to enable all issues between the parties to be determined, provided that the amendment did not result in prejudice or injustice to the other party which could not properly be compensated in costs.

[4]“Όσο φιλελεύθερη και αν δικαιολογείται να είναι η προσέγγιση, το ζήτημα εξακολουθεί να υπόκειται στη διακριτική εξουσία του Δικαστηρίου. Γνώμονας για την άσκηση αυτής της διακριτικής εξουσίας είναι το σύνολο των περιστατικών και η εισήγηση των εφεσειόντων, στην έκταση που την θέλει να ασκείται μόνο με αναφορά στο επανορθώσιμο των συνεπειών της τροποποίησης, ανεξάρτητα δηλαδή από οτιδήποτε άλλο δεν μας βρίσκει σύμφωνους.”

[5] Η αγγλική νομολογία αναγνωρίζει την δυνατότητα να επιτραπεί τροποποίηση ακόμα και στο στάδιο μετά από την έκδοση της απόφασης (αλλά πριν την σύνταξη της). (Βλ. Charlesworth -v- Relay Roads Ltd (in liquidation) and others [1999] 4 All ER 397, Stewart -v- Engel and another [2000] 3 All ER 518). Είναι ακόμα δυνατόν να επιτραπεί τροποποίηση δικογράφου στο στάδιο της έφεσης.

cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο