Administrative Court dismissed asylum appeal citing insufficient evidence of persecution risk in DRC.
Legislator summary
AI generatedThe Administrative Court for International Protection dismissed the applicant's appeal against the Refugee Service's rejection of his asylum claim. The applicant, a Congolese national, argued that the first-instance decision lacked sufficient reasoning regarding his personal circumstances and failed to properly evaluate external evidence of violence in the Democratic Republic of the Congo. The court found that the applicant failed to prove the legality or correctness of the original decision and did not demonstrate that he met the criteria for refugee status or supplementary protection under the relevant laws.
Legislator headnote
AI generatedΝ. 6(I)/2000; Σύμβαση της Γενεύης του 1951: The court must independently assess the credibility of an applicant's claims and reject an appeal if the applicant fails to prove the necessity of international protection based on the evidence presented.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
ΑΝΑΦΟΡΕΣ:
Κυπριακή νομολογία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
GALINA BINDIOUK ν. ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ, Υπόθεση Αρ. 685/2012, 23/4/2013
MUSHEGH GRIGORYAN κ.α. ν. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΚΑΙ/Ή ΜΕΣΩ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ, ΥΠΟΘΕΣΗ ΑΡ. 851/2012, 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619
Κυπριακή νομοθεσία στην οποία κάνει αναφορά η απόφαση αυτή:
Ν. 6(I)/2000 - Ο περί Προσφύγων Νόμος του 2000
ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΠΟΦΑΣΗΣ:
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθ. Αρ.: 159/23
29 Δεκεμβρίου , 2023
[Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, ΔΔΔΔΠ.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
Ε.Ι.Κ.
Αιτητής
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η Αίτηση
Δ. Κακκουλής (κος) , Δικηγόρος για τον Αιτητή
Α. Αναστασιάδη (κα) , Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.
ΑΠΟΦΑΣΗ
Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π: Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση των Καθ' ων η Αίτηση, ημερομηνίας 19/12/2022, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για διεθνή προστασία ως άκυρη, παράνομη και στερούμενη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος.
Τα ουσιώδη γεγονότα της παρούσας υπόθεσης έχουν ως ακολούθως:
Ο Αιτητής είναι ενήλικoς, υπήκοος της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (από τούδε και στο εξής, «ΛΔΚ») και εισήλθε παράνομα στα ελεγχόμενα από την Κυπριακή Δημοκρατία εδάφη μέσω των μη ελεγχόμενων από τη Δημοκρατία περιοχών στις 11/11/2022.
Στις 30/11/2022 ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση διεθνούς προστασίας και στις 16/12/2022 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδια λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου (από τούδε και στο εξής, «αρμόδια λειτουργός») προς εξέταση του αιτήματός του. Στις 19/12/2022 η αρμόδια λειτουργός ετοίμασε έκθεση-εισήγηση προς τον εξουσιοδοτημένο από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργό να ασκεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου, ο οποίος στις την ενέκρινε αυθημερόν και απέρριψε το αίτημα του Αιτητή.
Στις 10/01/2023 η Υπηρεσία Ασύλου συνέταξε απορριπτική επιστολή μαζί με την αιτιολόγηση της απόφασης, η οποία παραδόθηκε δια χειρός στον Αιτητή την ίδια ημέρα.
Ο Αιτητής καταχώρησε την υπό κρίση προσφυγή στις 17/01/2023.
Ο συνήγορος του Αιτητή, δια της γραπτής του αγόρευσης, προβάλλει πλήθος λόγων ακυρώσεως της προσβαλλόμενης εκ των οποίων διακρίνονται αυτοί περί έλλειψη δέουσας έρευνας, έλλειψης επαρκούς αιτιολογίας και πλάνης των Καθ΄ων η αίτηση, ισχυριζόμενος, εν κατακλείδι, ότι η προσβαλλόμενη στηρίχθηκε σε σφάλματα της αρμόδιας λειτουργού αναγόμενα σε λανθασμένη εκτίμηση και αξιολόγηση των δεδομένων της παρούσας υπόθεσης τα οποία οδήγησαν στην κρίση περί αναξιοπιστίας των ισχυρισμών του Αιτητή. Προσθέτει ειδικότερα ότι οι εξωτερικές πηγές επιβεβαιώνουν τις προσωπικές συνθήκες και αναφορές του Αιτητή, ενώ εγείρει ότι από το σκέλος της προσβαλλόμενης που αφορά την απόρριψη του ενδεχόμενου εκχώρησης στον Αιτητή καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας στα πλαίσια των άρθρων 19 (1) και (2) του Περί προσφύγων Νόμου εκλείπει οποιαδήποτε αιτιολογία.
Η συνήγορος των Καθ' ων η Αίτηση υποβάλλει με τη γραπτή της αγόρευση ότι η προσβαλλόμενη απόφαση έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, σύμφωνα με τις σχετικές διατάξεις του Συντάγματος και των Νόμων, κατόπιν δέουσας έρευνας και ορθής ενάσκησης των εξουσιών που δίνει ο Νόμος στους Καθ' ων η Αίτηση και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης, είναι δε επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη και απορρίπτει τους ισχυρισμούς του Αιτητή ως νόμω και ουσία αβάσιμους, καταλήγοντας ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποσείσει το βάρος της απόδειξης που του αναλογεί, αδυνατώντας έτσι να στοιχειοθετήσει βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης ή κίνδυνο σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής.
Καταρχάς, παρατηρώ ότι οι ανωτέρω αναφερόμενοι λόγοι ακύρωσης εγείρονται με γενικότητα και αοριστία στην γραπτή αγόρευση του Αιτητή, δεδομένου ότι ελλείπει η υπαγωγή τους στα πραγματικά γεγονότα της υπόθεσης, καθώς και η οποιαδήποτε επί της ουσίας τεκμηρίωση και διασαφήνιση του θεμελίου επί του οποίου οι εν λόγω ισχυρισμοί στηρίζονται. Κατά συνέπεια, οι εν λόγω νομικοί ισχυρισμοί που προβάλλονται με την γραπτή αγόρευση του Αιτητή δεν μπορούν να τύχουν εξέτασης από το Δικαστήριο και ως εκ τούτου απορρίπτονται στο σύνολό τους.
Έχοντας εξετάσει λοιπόν την προσβαλλόμενη απόφαση υπό το πρίσμα όλων των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου και ενόψει και της υποχρέωσης που έχει το παρόν Δικαστήριο να προβαίνει σε έλεγχο, εκτός της νομιμότητας, και της ορθότητας κάθε προσβαλλόμενης απόφασης, εξετάζοντας πλήρως και από τούδε και στο εξής τα γεγονότα και τα νομικά ζητήματα που τη διέπουν, και την ανάγκη χορήγησης διεθνούς προστασίας σύμφωνα με τις διατάξεις του περί Προσφύγων Νόμου (βλ. άρθρο 11(3) του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (73(I)/2018).
Περί τούτου, κρίνω σκόπιμη την παράθεση αρχικά των ισχυρισμών του Αιτητή, ως αυτοί προβλήθηκαν καθ' όλη τη διαδικασία εξέτασης του αιτήματός του και οι οποίοι συμπεριλαμβάνονται στο περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου.
Ο Αιτητής στη γραπτή του αίτηση ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής εξαιτίας του ότι δεχόταν απειλές (ερυθρό 1 και 14 ΔΦ).
Κατά το κρίσιμο στάδιο της προφορικής του συνέντευξης, ο Αιτητής, ως προς τα προσωπικά του στοιχεία, δήλωσε ότι γεννήθηκε, μεγάλωσε και έζησε αποκλειστικά στην πόλη Kinshasa (ερυθρό 23 1Χ, ΔΦ). Ως προς το θρήσκευμά του δήλωσε Χριστιανός (ερυθρό 4 ΔΦ). Αναφορικά με την πατρική του οικογένεια, ο Αιτητής δήλωσε ότι ο πατέρας του, η μητέρα του, καθώς και τα 5 αδέρφια του εξακολουθούν να διαμένουν στην περιοχή Kisenso της Kinshasa. Προσέθεσε ωστόσο ότι δε διατηρεί επικοινωνία με τα μέλη της οικογένειάς του, λόγω του ότι τον έδιωξαν από το σπίτι (ερυθρό 23 2Χ,3Χ ΔΦ). Ως προς την οικογενειακή του κατάσταση, ο Αιτητής δήλωσε άγαμος και άτεκνος. Αναφορικά με το μορφωτικό του επίπεδο, ο Αιτητής δήλωσε ότι αποφοίτησε από τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση το 2019 έχοντας φοιτήσει στο σχολείο για 12 χρόνια, ενώ σε σχέση με το επάγγελμά του δήλωσε ότι ουδέποτε εργάστηκε στη χώρα καταγωγής (ερυθρά 23 4Χ, 22 7Χ, ΔΦ).
Σε σχέση με τους λόγους για τους οποίους φέρεται να εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής και κατά το στάδιο της ελεύθερης αφήγησής του, ο Αιτητής προέβαλε ότι ενώ φιλοξενείτο στην οικία ενός φίλου του και ενώ η αστυνομία αναζήτησε κατ’ επανάληψη το συγκεκριμένο φίλο του, ένα βράδυ εμφανίστηκε στην οικία που διέμεναν μια ομάδα αγνώστων ατόμων τα οποία κινήθηκαν απειλητικά εναντίον του Αιτητή. Τα εν λόγω άτομα ενημέρωσαν τον Αιτητή ότι είχαν δώσει στο φίλο του, ο οποίος ήταν ταξιδιωτικός πράκτορας, 1.000 δολάρια προκειμένου εκείνος να διευθετήσει κάποιο ταξίδι τους, χωρίς ωστόσο να το πράξει.
Όταν ο Αιτητής ενημέρωσε το φίλο του σχετικά με το τι είχε συμβεί εκείνος του απάντησε ότι πρέπει να πάει λείψει και ότι θα επέστρεφε το απόγευμα της επόμενη ημέρας. Το ίδιο βράδυ ωστόσο, εισέβαλαν στην οικία που φιλοξενείτο ο Αιτητής μια ομάδα αγνώστων ατόμων, τα οποία είχαν καλυμμένα τα πρόσωπά τους και έφεραν μαζί τους μαχαίρια. Τα εν λόγω άτομα ρώτησαν τον Αιτητή που βρισκόταν ο φίλος του και όταν εκείνος τους ενημέρωσε ότι ο φίλος του θα επέστεφε το επόμενο απόγευμα, εκείνοι άρχισαν να τον χτυπάνε. Καθώς ο Αιτητής άρχισε να φωνάζει, τα συγκεκριμένα άτομα διαφεύγαν από τα παράθυρα. Ξυπνώντας το επόμενο πρωινό, ο Αιτητής δήλωσε ότι βρισκόταν στο σπίτι ενός φίλου του ο οποίος προσέτρεξε να τον βοηθήσει μετά το περιστατικό της ανωτέρω επίθεσης.
Στη συνέχεια ο Αιτητής προέβαλε ότι μια Κυριακή, καθώς μετέβαινε στην εκκλησία, τον πλησίασαν δύο αγνώστων στοιχείων νεαρά άτομα και τον απείλησαν χαμηλόφωνα ότι θα του κάνουν κακό μέχρι να βρουν το φίλο του γιατί θεώρησαν ότι γνώριζε τις δραστηριότητες του φίλου του. Όταν ο Αιτητής επέστρεψε από την εκκλησία, τηλεφώνησε τον φίλο του και του περιέγραψε τι είχε συμβεί πλην όμως εκείνος του ζήτησε να περιμένει μέχρι ο ίδιος να επιστρέψει. Ακολούθως ο Αιτητής εξήγησε σε ένα έτερο φίλο του από την εκκλησία τι είχε συμβεί και εκείνος όχι μόνο του συνέστησε να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής , αλλά του υποσχέθηκε ότι θα τον βοηθήσει. Το συγκεκριμένο πρόσωπο έδωσε στον Αιτητή τα χρήματα που του έλειπαν προκειμένου να εκδώσει διαβατήριο και στη συνέχεια διευθέτησε το ταξίδι του με προορισμό την Κύπρο (ερυθρά 21 1Χ,2Χ,3Χ,4Χ και 20 1Χ, 2Χ ΔΦ).
Κατά το στάδιο της διερεύνησης του ανωτέρω αφηγήματος, ο Αιτητής ρωτήθηκε πότε άρχισε να δέχεται τις εν λόγω απειλές και επικαλέστηκε το Μάρτιο του 2022 (ερυθρό 19 2Χ, ΔΦ). Ως προς το περιστατικό κατά το οποίο φέρονται να τον απείλησαν δύο νεαρά άτομα, το οποίο φέρεται να αποτελεί το τελευταίο περιστατικό παρενόχλησής του, ο Αιτητής δήλωσε ότι έλαβε χώρα στις 25/04/2022 (ερυθρό 19 6Χ, ΔΦ). Κληθείς να προσδιορίσει με ποιο τρόπο προσπάθησε να προστατευτεί μετά το περιστατικό κατά το οποίο δήλωσε ότι ξυλοκοπήθηκε εντός της οικίας του φίλου του, ο Αιτητής προέβαλε ότι άρχισε να κοιμάται στα σπίτια διάφορων φίλων του καθώς και στην εκκλησία (ερυθρό 19 7Χ, ΔΦ).
Έχοντας δηλώσει ότι δεν κατήγγειλε τα εξιστορισθέντα περιστατικά στην αστυνομία, ο Αιτητής ρωτήθηκε για ποιο λόγο αποφάσισε να μη το πράξει και αποκρίθηκε ότι ήδη υπήρχαν πολλές καταγγελίες κατά του φίλου του ενώπιον της αστυνομίας (ερυθρό 19 9Χ, ΔΦ). Υποβληθείς εκ νέου στο ανωτέρω ερώτημα, ο Αιτητής προέβαλε ότι δεν ήθελε να καταγγείλει το φίλο του στην αστυνομία καθώς ήθελε να τον αφήσει να επιλύσει μόνος του τη συγκεκριμένη διαφορά (ερυθρό 19 10Χ, ΔΦ).
Κληθείς να προσδιορίσει τον τρόπο με τον οποίο τον εντόπισαν, καθ’ οδόν για την εκκλησία, τα δύο νεαρά άτομα που φέρονται να τον απείλησαν, ο Αιτητής δήλωσε ότι τον βρήκαν ενώ περπατούσε κατευθυνόμενος προς τη στάση του λεωφορείου (ερυθρό 18 ΔΦ). Ζητηθείς να αποσαφηνίσει το λόγο για τον οποίο συνέχισε να μένει στην οικία του φίλου μετά τις απειλές που φέρεται να δέχτηκε εξαιτίας του, ο Αιτητής προέβαλε ότι δεν είχε που αλλού να μείνει (ερυθρό 18 2Χ, ΔΦ).
Καθώς δημιουργήθηκε αντίφαση ανάμεσα στις δηλώσεις του Αιτητή περί του ότι μετά την επίθεση που έλαβε χώρα εντός της οικίας του φίλου του (πρώτο περιστατικό) διέμενε σε φίλους του και στην εκκλησία, και στη δήλωση περί του ότι μετά τις απειλές που δέχτηκε καθ΄ οδόν για την εκκλησία (το δεύτερο κατά σειρά περιστατικό) συνέχισε να διαμένει στην οικία του φίλου του, ζητήθηκε από τον Αιτητή να σχολιάσει την εν λόγω αντίφαση και εκείνος αποκρίθηκε ότι την ημέρα διέμενε στην οικία του φίλου του, ωστόσο το βράδυ κοιμόταν σε διαφορετικά μέρη (ερυθρό 18 3Χ, ΔΦ). Κληθείς να προσδιορίσει το λόγο για τον οποίο δεν αποφάσισε να εγκαταλείψει εντελώς την οικία του φίλου του, ο Αιτητής επανέλαβε ότι δεν είχε που να διαμείνει και ότι στην οικία του φίλου του διέμενε μόνο την ημέρα (ερυθρό 18 4Χ, ΔΦ).
Κληθείς να σχολιάσει το γεγονός ότι, σύμφωνα με τα λεγόμενά του, από τις 25/04/2022, ημερομηνία κατά την οποία φέρεται να απειλήθηκε για τελευταία φορά, μέχρι και τις 28/10/2022, ημερομηνία κατά την οποία φέρεται να εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής, δεν δέχτηκε οποιαδήποτε ενόχληση από τους φερόμενους διώκτες του, ο Αιτητής προέβαλε ότι δέχτηκε πνευματικές επιθέσεις οι οποίες του δημιουργούσαν πρόβλημα στο αριστερό του πόδι (ερυθρό 18 9Χ, ΔΦ).
Κληθείς να σχολιάσει την προγενέστερη δήλωσή του περί του ότι η τελευταία ενόχληση που δέχτηκε έκλαβε χώρα στις 25/04/2022 λαμβάνοντας υπόψη την ανωτέρω δήλωσή του, ο Αιτητής προέβαλε ότι στην αρχή μιλούσε μόνο για σωματικές επιθέσεις (ερυθρό 18 10Χ, ΔΦ). Ζητηθείς να παραθέσει περαιτέρω λεπτομέρειες αναφορικά με τις πνευματικές επιθέσεις που δέχτηκε, ο Αιτητής απάντησε ότι στη χώρα καταγωγής αν κάποιος κάνει κάτι κακό, οι εν λόγω πνευματικές επιθέσεις μπορούν να επιφέρουν το θάνατό του (ερυθρό 18 11Χ, ΔΦ). Ζητηθείς να εξηγήσει το λόγο για τον οποίο στοχοποιήθηκε από τα άτομα που έψαχναν το φίλο του, ο Αιτητής επικαλέστηκε την κοινή διαμονή τους (ερυθρό 17 ΔΦ).
Κληθείς να εξηγήσει για ποιο λόγο οι διώκτες του φίλου του δεν κατάφεραν να τον σκοτώσουν, ο Αιτητής προέβαλε ότι ο φίλος του δεν έμενε στο σπίτι που τον φιλοξενούσε αλλά κατά καιρούς το επισκεπτόταν (ερυθρό 17 ΔΦ).Ερωτηθείς το φοβάται ότι θα του συμβεί σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής, ο Αιτητής δήλωσε ότι θα τον σκοτώσουν τα άτομα που αναζητούν το φίλο του (ερυθρό 19 ΔΦ).
Η αρμόδια λειτουργός εντόπισε στην έκθεση - εισήγησή της δύο ουσιώδη πραγματικά περιστατικά, τα οποία προκύπτουν από τις δηλώσεις του Αιτητή:
1. Τα προσωπικά στοιχεία, την χώρα καταγωγής και τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή.
2. Τον ισχυριζόμενο φόβο δίωξης από αγνώστων στοιχείων άτομα τα οποία αναζητούσαν τον φίλο του.
Με παραπομπές στις δηλώσεις του Αιτητή και αναφορές σε διαδικτυακές πηγές, η λειτουργός έκανε αποδεκτό το πρώτο ουσιώδες πραγματικό περιστατικό.
Αναφορικά με το δεύτερο ουσιώδες περιστατικό, η λειτουργός έκρινε ότι καθώς ο Αιτητής δεν έδωσε επαρκείς πληροφορίες, εντοπίστηκαν ελλείψεις και διαπιστώθηκαν αντιφάσεις στις απαντήσεις που έδωσε ως προς τα εξιστοριθέντα περιστατικά και ως εκ τούτου το εν λόγω ουσιώδες περιστατικό απορρίφθηκε ως μη αξιόπιστο. Ενδεικτικά, αν και ο Αιτητής αρχικά επιβεβαίωσε ότι τα περιστατικά παρενόχλησης και/ή στοχοποίησής του από τα άτομα που αναζητούσαν το φίλο του ήταν δύο, ήτοι ο ξυλοδαρμός εντός της οικίας του φίλου του και οι απειλές που φέρεται να δέχτηκε στο δρόμο από αγνώστων στοιχείων νεαρά άτομα, στη συνέχεια προέβαλε χωρίς συνοχή ότι ανάμεσα στο χρόνο που φέρεται να δέχτηκε τις τελευταίες απειλές, τον Απρίλιο του 2022, και το χρόνο κατά τον οποίο εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής, τον Οκτώβριο του ιδίου έτους, δεχόταν πνευματικές επιθέσεις (ερυθρό 18 9Χ ΔΦ). Ζητηθείς να σχολιάσει την προκύπτουσα αντίφαση, ο Αιτητής δήλωσε χωρίς νοηματική συνοχή ότι προηγουμένως μιλούσε μόνο για σωματικές επιθέσεις και πως οι επόμενες επιθέσεις ήταν πνευματικές (ερυθρό 18 10Χ ΔΦ). Όταν όμως του ζητήθηκε να περιγράψει τις εν λόγω πνευματικές επιθέσεις, ο Αιτητής προέβαλε χωρίς σαφήνεια και περιγραφική λεπτομέρεια ότι στη χώρα καταγωγής λαμβάνουν χώρα πνευματικές επιθέσεις οι οποίες μπορούν να επιφέρουν το θάνατο (ερυθρό 18 11Χ, ΔΦ).
Στη συνέχεια ο Αιτητής υπέπεσε σε ασυνέπειες ως προς τον πυρήνα του υπό εξέταση ισχυρισμού καθώς δήλωσε χωρίς ευλογοφάνεια ότι μετά τις επιθέσεις που δέχτηκε, συνέχισε να διαμένει στο σπίτι του φίλου του την ημέρα, ενώ το βράδυ κοιμόταν σε διαφορετικά μέρη (ερυθρά 19 7Χ, 18 1Χ,2Χ,3Χ ΔΦ). Η εν λόγω δήλωση κρίθηκε ως στερούμενη ευλογοφάνειας και συνέπειας καθώς εντός της συγκεκριμένης οικίας ο Αιτητής φέρεται να έπεσε θύμα ξυλοδαρμού από τα άτομα που αναζητούσαν το φίλο του. Αν και δόθηκε στον Αιτητή η δυνατότητα να σχολιάσει την εν λόγω ασυνέπεια, εκείνος απάντησε γενικόλογα ότι δεν είχε που να μείνει και ως εκ τούτου την ημέρα διέμενε εκεί (ερυθρό 18 4Χ ΔΦ).
Εν συνεχεία, η δήλωση του Αιτητή περί του ότι από τον Απρίλιο του 2002 μέχρι τον Οκτώβριο του ιδίου έτους δεν αντιμετώπισε κανένα απολύτως πρόβλημα από τους διώκτες του φίλου του, κρίθηκε ότι αποδυναμώνει τον πυρήνα του υπό εξέταση ισχυρισμού, ενώ όταν ζητήθηκε από τον Αιτητή να σχολιάσει το εν λόγω συμπέρασμα, εκείνος απάντησε χωρίς συνοχή ότι δε γνωρίζει (ερυθρό 17 5Χ ΔΦ).
Βάσει τις ανωτέρω αξιολόγησης, ο αρμόδιος λειτουργός συνήγαγε ότι οι δηλώσεις του Αιτητή δεν κατέστησαν ικανές να θεμελιώσουν την εσωτερική αξιοπιστία του υπό εξέταση ισχυρισμού.
Ως προς την αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι τα εκ του Αιτητή εξιστορισθέντα εμπίπτουν στη σφαίρα των προσωπικών γεγονότων και ως εκ τούτου ο πυρήνας τους δε δύναται να διασταυρωθεί από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης. Βασιζόμενος λοιπόν αποκλειστικά στην αξιολόγηση της εσωτερικής αξιοπιστίας, ο αρμόδιος λειτουργός απέρριψε τον υπό εξέταση ισχυρισμό στο σύνολό του ως μη αξιόπιστο.
Εκ των ανωτέρω προκύπτει ότι οι ισχυρισμοί του Αιτητή αξιολογήθηκαν δεόντως από τον αρμόδιο λειτουργό των Καθ' ων η Αίτηση που διεξήγαγε τη συνέντευξη, ο οποίος στην Έκθεση-Εισήγησή του, επεσήμανε ότι παρόλο που ο Αιτητής κρίθηκε αξιόπιστος ως προς τους ισχυρισμούς του για τα προσωπικά του στοιχεία, την περιοχή καταγωγής και προηγούμενης συνήθους διαμονής του, εντούτοις, υπό το φως των άρθρων 3(1) και 19 του περί Προσφύγων Νόμου, του άρθρου 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, και της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, ο αρμόδιος λειτουργός εισηγήθηκε την απόρριψη του αιτήματός του, αφού αφενός μεν ο ισχυρισμός που προέβαλε ο Αιτητής αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους φέρεται να εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής απορρίφθηκε ως μη αξιόπιστος καθώς κρίθηκε ότι δεν αντικατοπτρίζει βιωματικά περιστατικά, αφετέρου δε κατόπιν σχετικής έρευνας αναφορικά με την επικρατούσα κατάσταση ασφαλείας στην Kinshasa, τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, δεν προέκυψε ότι εκεί επικρατούν συνθήκες εσωτερικής ή εξωτερικής ένοπλης σύρραξης ικανές να επιφέρουν αδιακρίτως ασκούμενη κατά των αμάχων βία.
Ως εκ τούτου, η διεξαχθείσα εκ του αρμόδιου λειτουργού έρευνα ήταν πλήρης, η επίδικη απόφαση στηρίζεται στα ευρήματα της λειτουργού, όπως αυτά καταγράφονται στην Έκθεση-Εισήγηση της (ερυθρά 70-77 ΔΦ) και είναι επαρκώς αιτιολογημένη. Ως εκ τούτου, απορρίπτω τους ισχυρισμούς που προβλήθηκαν από το συνήγορο του Αιτητή περί έλλειψης επαρκούς και/ή δέουσας έρευνας της επίδικης απόφασης.
Εν πάση περιπτώσει, σχετικά με τη θέση του Αιτητή ότι οι Καθ' ων η Αίτηση δεν διεξήγαγαν επαρκή έρευνα, αναφέρω ότι το βάρος απόδειξης για τεκμηρίωση της αίτησης διεθνούς προστασίας, αρχικά βαραίνει τον Αιτητή (Βλ. άρθρο 18(5) του περί Προσφύγων Νόμου). Οι διαδικασίες που τηρήθηκαν από την Υπηρεσία Ασύλου ήταν ορθές, σύμφωνα με τα όσα προνοούνται από τον περί Προσφύγων Νόμο. Οι πραγματικοί ισχυρισμοί οι οποίοι προβλήθηκαν από τον Αιτητή κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του ως προς τους λόγους για τους οποίους φέρεται να εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής ορθώς αξιολογήθηκαν ως μη αξιόπιστοι από τον αρμόδιο λειτουργό. Με βάση τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον μου, θεωρώ ότι παρασχέθηκε στον Αιτητή η ευκαιρία, κατά την διεξαγωγή της προσωπικής του συνέντευξης (Βλ. σχ. άρθρο 13Α(1) του περί Προσφύγων Νόμου), να παρουσιάσει όλα τα στοιχεία που είχε στην κατοχή του και να παρέχει εξηγήσεις σχετικά με τα όσα προέβαλε (Βλ. σχ. άρθρο 13Α(10) του περί Προσφύγων Νόμου).
Κατά συνέπεια, στη προκειμένη περίπτωση, κρίνω ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του Αιτητή εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία προς θεμελίωση βάσιμου και δικαιολογημένου φόβου δίωξή του σύμφωνα με το άρθρο 3 (1) του περί Προσφύγων Νόμου, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής.
Επίσης, με βάση το προσωπικό προφίλ του Αιτητή και υπό το φως των ισχυρισμών που ο ίδιος προώθησε, δεν θεωρώ ότι σε περίπτωση επιστροφής του στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη, όπως η εν λόγω έννοια ορίζεται στο άρθρο 19 (2) του περί Προσφύγων Νόμου.
Ειδικότερα, εκ των όσων παρατέθηκαν ανωτέρω, διαφαίνεται ξεκάθαρα ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις για την υπαγωγή του σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει των προνοιών του άρθρου 19(2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου, καθότι ως αναφέρθηκε και ανωτέρω, δεν τεκμηριώνεται από τους ισχυρισμούς του παρελθούσα δίωξη, ούτε στοχοποίησή του από οποιονδήποτε κρατικό ή μη κρατικό δρώντα. Προκειμένου δε να εφαρμοστούν οι πρόνοιες των συγκεκριμένων άρθρων και να υπαχθεί ο αιτητής σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει αυτών, απαιτείται υψηλός βαθμός εξατομίκευσης των περιστάσεων που σχετίζονται με τον επικαλούμενο φόβο.[1] Στην παρούσα υπόθεση δεν διαπιστώνω να συντρέχουν οι απαιτούμενες προϋποθέσεις.
Αναφορικά με το ενδεχόμενο υπαγωγή του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, το οποίο προϋποθέτει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιακρίτως ασκούμενης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, υπάρχει ευρεία νομολογία τόσο του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619) όσο και του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakité v. Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides, 30/01/2014, C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014), Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011) στις οποίες ερμηνεύεται η έννοια της αδιακρίτως ασκούμενης βίας και της ένοπλης σύρραξης και τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 15(γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.
Εν προκειμένω, σύμφωνα με τις δηλώσεις του Αιτητή και βάσει της αξιολόγησης της αξιοπιστίας των ισχυρισμών του ως παρατέθηκε ανωτέρω, η περιοχή της προηγούμενης συνήθους διαμονής του στη χώρα καταγωγής της ήταν η Kinshasa, πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας της Λ.Δ.Κ.. Προκειμένου δε να διαπιστωθεί εάν συντρέχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, σε περίπτωση επιστροφής του στην Kinshasa, o Αιτητής θα αντιμετωπίσει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, ως οι διατάξεις του άρθρου 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, το Δικαστήριο ανέτρεξε σε έγκυρες πηγές πληροφόρησης προς εξέταση της κατάστασης που επικρατεί στην Kinshasa, η οποία, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, θεωρείται τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή.
Ειδικότερα, επικαιροποιημένες πηγές αναφέρουν ότι η ΛΔΚ ότι παραμένει ασταθής ακόμα και μέσα στα μεγάλα αστικά κέντρα. Συγκεκριμένα, έκθεση της Ομοσπονδιακής Δημόσιας Υπηρεσίας Εξωτερικών Υποθέσεων του Βελγίου αναφέρει στις 3 Νοεμβρίου 2022 ότι το πλαίσιο ασφαλείας παραμένει ασταθές και επικίνδυνο σε όλη την επικράτεια της ΛΔΚ, με υψηλότερο κίνδυνο στο ανατολικό τμήμα της χώρας, ιδίως στις επαρχίες North Kivu, South Kivu, Ituri, Haut-Uikas, καθώς και στην περιοχή Haut-Uikas. Στις μεγάλες πόλεις της χώρας, συμπεριλαμβανομένης της Kinshasa, περιστατικά που σχετίζονται με μικρό και σοβαρό έγκλημα ή αναταραχές που σχετίζονται με την πολιτική κατάσταση μπορεί να συμβαίνουν τακτικά, συχνά ξαφνικά και απροσδόκητα. Από τότε που ο Félix Tshisekedi ανέλαβε την εξουσία το 2019, αύξηση της ανασφάλειας στην πρωτεύουσα, Kinshasa, αναφέρεται καθημερινά ενώ οι συμμορίες Kulunas ξεχωρίζουν ως δράστες. Στα μάτια των πολιτικών κομμάτων, οι Kuluna αντιπροσωπεύουν μια ομάδα που μπορεί να προσληφθεί για να διαπράξει καταδικαστέες πράξεις. Φημισμένοι για την τάση τους για βία, τους ζητείται να εκφοβίζουν τους αντιπάλους τους, να διακόπτουν τις δημόσιες συγκεντρώσεις και επίσης να διασφαλίζουν την προστασία πολιτικών προσώπων. Τα πολιτικά κόμματα προσλαμβάνουν Kulunas κατά τη διάρκεια των εκλογών για να εξασφαλίσουν την προστασία τους και να εκφοβίσουν άλλους υποψηφίους.[2]
Αναφορικά με τη δραστηριοποίηση των Kulunas στην Kinshasa, το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων αναφέρει το 2019 ότι οι εγκληματικές συμμορίες γνωστές ως Κulunas θεωρούνται υπεύθυνες για σοβαρά εγκλήματα όπως ένοπλες ληστείες και βίαιες επιθέσεις στη χώρα, συμπεριλαμβανομένης της Κινσάσα.[3] Στην έκθεσή του για το 2017, το Συμβούλιο του Καναδά για τη Μετανάστευση και τους Πρόσφυγες (IRB), αναφερόμενο σε διάφορες πηγές, απαρίθμησε τα ακόλουθα εγκλήματα τα οποία συνήθως διαπράττονται από τους Κuluna: ληστείες, τραυματισμοί, βιασμοί και δολοφονίες. Το IRB σημείωσε περαιτέρω ότι οι Κuluna είναι ένα «αστικό φαινόμενο», με παρουσία «ιδιαίτερα» στην Κινσάσα.[4]
Ως προς την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας που δημοσιεύτηκε στις 27 Μαρτίου 2023 αναφέρει ότι σε ολόκληρη τη ΛΔΚ, το δικαίωμα στην ειρηνική συνάθροιση παρέμεινε η εξαίρεση και όχι ο κανόνας. Οι διοικητικές αρχές στην Κινσάσα, απαγόρευσαν παράνομα και συστηματικά όλες τις διαδηλώσεις που κρίθηκαν επικριτικές για τον Πρόεδρο Tshisekedi ή την κυβέρνησή του. Στις 21 Σεπτεμβρίου, μια ειρηνική διαδήλωση που οργανώθηκε από την Εθνική Ένωση Γιατρών στην Κινσάσα απαγορεύτηκε παράνομα από τον κυβερνήτη της πόλης και στη συνέχεια κατεστάλη από την αστυνομία με βαναυσότητα, με αποτέλεσμα αρκετοί διαδηλωτές να συλληφθούν και άλλοι να τραυματιστούν. Αν και ο υπουργός Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων κατήγγειλε το συγκεκριμένο περιστατικό, δεν ελήφθησαν συγκεκριμένα μέτρα για να ακυρωθεί η αυθαίρετη απαγόρευση του κυβερνήτη, να λογοδοτήσουν τόσο ο κυβερνήτης όσο και ο αστυνομικός διοικητής της Κινσάσα ή να παρασχεθεί στα θύματα πρόσβαση στη δικαιοσύνη και αποτελεσματικά ένδικα μέσα.[5]
Σύμφωνα με την έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για τα ανθρώπινα δικαιώματα στη ΛΔΚ το 2022, υπήρξαν αναφορές για πολιτικούς κρατούμενους κατά τη διάρκεια του έτους, οι οποίοι αποτελούνταν κυρίως από άτομα που συνελήφθησαν βάσει της νομοθεσίας περί συκοφαντικής δυσφήμισης επειδή επέκριναν τις ενέργειες κυβερνητικών αξιωματούχων. Στα τέλη Ιουλίου και στις αρχές Αυγούστου, πολλά μέλη και υποστηρικτές του κόμματος της αντιπολίτευσης συνελήφθησαν στην Κινσάσα με ξεχωριστές κατηγορίες για συκοφαντική δυσφήμιση, δημόσια προσβολή και διάδοση ψευδών ειδήσεων.[6]
Αναλύοντας άλλωστε τα ποιοτικά και ποσοτικά δεδομένα που προέκυψαν κατόπιν περαιτέρω έρευνας, οι εξωτερικές πηγές καταδεικνύουν το σχετικά ακίνδυνο και ασφαλές της ευρύτερης περιοχής της Kinshasa. Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Armed Conflict Location & Event Data Project (ACLED), για το διάστημα από 01/12/2022 έως 01/12/2023, σημειώθηκαν στην περιφέρεια της Kinshsa 46 περιστατικά ασφαλείας, τα οποία είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο 81 ανθρώπων. Μεταξύ αυτών, 22 ήταν περιστατικά βίας κατά αμάχων (60 θάνατοι), 17 ήταν περιστατικά εξεγέρσεων / ταραχών (1 θάνατος), καταγράφηκαν 7 περιστατικά μαχών ή εκρήξεων (20 θάνατοι) ενώ δεν καταγράφηκαν περιστατικά απομακρυσμένης βίας[7] . Δεδομένου δε ότι ο συνολικός πληθυσμός της επαρχίας της Kinshasa ανέρχεται το 2023 σε περίπου 14.565.700 κατοίκους[8], καθίσταται κατανοητό ότι ο ανωτέρω αναφερόμενος αριθμός θανάτων στην εν λόγω περιοχή από περιστατικά ασφαλείας (72 θάνατοι) δεν ανέρχεται σε τόσο υψηλά επίπεδα σε σχέση με τον συνολικό πληθυσμό της περιοχής, έτσι ώστε η κατάσταση στην εν λόγω περιοχή να μπορεί να χαρακτηριστεί ως ένοπλη σύρραξη επιφέρουσα συνθήκες αδιακρίτως ασκούμενης βίας.
Βάσει λοιπόν των ανωτέρω ποσοτικών και ποιοτικών δεδομένων, δεν προκύπτει ότι στον τόπο τελευταίας διαμονής του Αιτητή λαμβάνει χώρα διεθνής ή εσωτερική ένοπλη σύρραξη εντός του πλαισίου του άρθρου 19(2)(γ) του Περί Προσφύγων Νόμου και ως εκ τούτου, παρέλκει περαιτέρω διερεύνηση των προσωπικών του περιστάσεων για λόγους εφαρμογής της «αναπροσαρμοσμένης κλίμακας» όπως αυτή απορρέει από τη Νομολογία του ΔΕΕ.
Επομένως, στη βάση των όσων αναλύθηκαν ανωτέρω, κρίνω πως ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι πάσχει η ορθότητα και νομιμότητα της επίδικης απόφασης και ότι στο πρόσωπό του πληρούνται οι προϋποθέσεις για την υπαγωγή του στο καθεστώς του πρόσφυγα ή της παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας, σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου (Ν. 6(Ι)/2000) και της Σύμβασης της Γενεύης του 1951.
Ως εκ τούτου, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Επιδικάζονται €800 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
Μ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] CJEU, C- 465/07, Meki Elgafaji, Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, ECLI:EU:C:2009:94, <https://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=76788&pageIndex=0&doclang=EL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=5184758> (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 31/01/2023): «32. Συναφώς, παρατηρείται ότι οι όροι «θανατική ποινή», «εκτέλεση» καθώς και «βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία του αιτούντος» του άρθρου 15, στοιχεία α΄ και β΄, της οδηγίας, χαρακτηρίζουν περιπτώσεις στις οποίες ο αιτών επικουρική προστασία διατρέχει ειδικώς τον κίνδυνο βλάβης συγκεκριμένης μορφής. 33. Αντιθέτως, η κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας βλάβη, καθόσον συνίσταται σε «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας» του αιτούντος, αναφέρεται σε ένα γενικότερο κίνδυνο βλάβης.»
[2] CGRS – Office of the Commissioner General for Refugees and Stateless Persons (Belgium) (Author): Republique Democratique du Congo; Situation politique, 25 November 2022, https://www.ecoi.net/en/file/local/2083075/coi_focus_rdc._situation_politique_20221125.pdf (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/12/2023)
[3] HRW, DR Congo: Police Killed, ‘Disappeared’ 34 Youth, 21 February 2019, https://www.hrw.org/news/2019/02/21/dr-congo-police-killed-disappeared-34-youth (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/12/2023)
[4] IRB, Democratic Republic of Congo: “Kuluna” gangs, including areas where they have influence; government efforts against them, including effectiveness and resources available; state protection available to victims and its effectiveness (2013-August 2017), 21 August 2017, https://irb-cisr.gc.ca/en/country-information/rir/Pages/index.aspx?doc=457674&pls=1 (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/12/2023)
[5] AI – Amnesty International, ‘Amnesty International Report 2022/23; The State of the World's Human Rights; Democratic Republic Of The Congo 2022’, 27 March 2023, https://www.ecoi.net/en/document/2089471.html (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/12/2023)
[6] USDOS – US Department of State, ‘2022 Country Report on Human Rights Practices: Democratic Republic of the Congo’, 20 March 2023 https://www.ecoi.net/en/document/2089109.html (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 14/12/2023)
[7] Αccled, Kinshasa, reference period 20/10/2022 - 20/10/2023, διαθέσιμο σε https://acleddata.com/dashboard/#/dashboard, [ημερ. πρόσβασης 13/12/2023]
[8] Macrotrends, Kinshasa Population, 2023, διαθέσιμο σε https://www.macrotrends.net/cities/20853/kinshasa/population, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 13/12/2023)
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο