Belgian court annuls mayor's drug law closure order due to insufficient police evidence and lack of clarity.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

VOORZITTER VAN DE Xe KAMER

nr. 261.044 van 15 oktober 2024

in de zaak A. 241.031/X-18.565

In zake : P.V.

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Ercan Tok kantoor houdend te 9000 Gent Wondelgemstraat 75

bij wie woonplaats wordt gekozen eveneens bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Bram Van Acker kantoor houdend te 9820 Merelbeke Koningin Astridlaan 7

tegen :

de GEMEENTE AALTER

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Jonas De Wit kantoor houdend te 2800 Mechelen Antwerpsesteenweg 16-18

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van het beroep

1. Het beroep, ingesteld op 19 maart 2024, strekt tot de nietigverklaring van de beslissing van de burgemeester van de gemeente Aalter om de inrichting van verzoeker te sluiten gedurende de periode van 22 januari 2024 tot en met 21 juli 2024.

X-18.565-1/7

II. Verloop van de rechtspleging

2. Bij arrest nr. 258.699 van 6 februari 2024 is de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid van de tenuitvoerlegging van de bestreden beslissing ingewilligd.

Eerste auditeur Sofie De Doncker heeft een verslag opgesteld overeenkomstig artikel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 ‘tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State’.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 6 september 2024.

Kamervoorzitter Johan Lust heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Thomas Quintens, die loco advocaten Bram Van Acker en Ercan Tok verschijnt voor verzoeker, en advocaat Korneel Persoon, die loco advocaat Jonas De Wit verschijnt voor de verwerende partij, zijn gehoord.

Eerste auditeur Sofie De Doncker heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.

III. Feiten

3. Verzoeker baat inrichting V. te 9880 Aalter uit.

X-18.565-2/7

Op 16 januari 2024 stelt de lokale politie een bestuurlijk verslag op ten behoeve van de burgemeester van de gemeente Aalter. In het verslag wordt gewag gemaakt van informatie waaruit blijkt dat er in café V. drugs gebruikt en gedeald zouden worden.

De burgemeester neemt op 22 januari 2024 van het bestuurlijk verslag kennis en nodigt dezelfde dag verzoeker uit om ’s avonds, om 21 u, te worden gehoord over een eventuele sluiting op grond van artikel 9bis van de wet van 24 februari 1921 ‘betreffende het verhandelen van giftstoffen, slaapmiddelen en verdovende middelen, psychotrope stoffen, ontsmettingsstoffen en antiseptica en van de stoffen die kunnen gebruikt worden voor illegale vervaardiging van verdovende middelen en psychotrope stoffen’ (hierna: drugswet).

Na verzoeker te hebben gehoord, besluit de burgemeester, nog steeds op 22 januari 2024, om de inrichting op grond van artikel 9bis van de drugswet te sluiten gedurende een periode van 22 januari 2024 tot en met 21 juli 2024.

IV. Onderzoek van het enige middel

Standpunt van de partijen

4. Verzoeker voert in een enig middel onder meer aan dat de basisvoorwaarden die in artikel 9bis van de drugswet worden gesteld om tot een tijdelijke sluiting te kunnen overgaan, in casu niet vervuld zijn. Uit de gegevens in de bestreden beslissing kan volgens hem niet worden afgeleid en worden geconcludeerd “dat vaststellingen voorhanden zijn welke als ernstige aanwijzingen in zich houden dat in de voor het publiek toegankelijke horecazaak herhaaldelijk illegale activiteiten plaatsvinden die betrekking hebben op de verkoop of het gebruik van verdovende of aanverwante middelen”.

X-18.565-3/7

5. De verwerende partij van haar kant meent dat er in voorliggend geval sprake is van “verschillende (aanwijzingen van) herhaaldelijke ernstige en verregaand illegale activiteiten en drugsfeiten in de betrokken inrichting”: er zijn de grootschalige gerechtelijke acties die kaderen in een gerechtelijk onderzoek, namelijk de huiszoekingen van 16 januari 2024; er zijn de politionele gegevens verkregen uit beperktere politionele controles, te weten de meldingen van 13 oktober 2023 en 20 december 2023; tijdens de hoorzitting gaf verzoeker toe minstens één keer drugs te hebben verkocht; de politionele informatie “betreft niet loutere aanwijzingen van druggebruik of verkoop (sporen, lege zakjes, …) doch ook het effectief vaststellen van niet te verstane hoeveelheden zware drugs in de inrichting”.

6. Ter terechtzitting verklaart de verwerende partij zich niet tegen de toepassing van de kortedebattenprocedure te verzetten, maar vraagt zij bijzondere aandacht voor de zwaarwichtigheid van de betrokken feiten.

Beoordeling

7. Opdat een burgemeester rechtmatig op grond van artikel 9bis van de drugswet een sluiting kan opleggen, is vereist dat hij over ernstige aanwijzingen beschikt dat in de betrokken, voor het publiek toegankelijke, plaats herhaaldelijk illegale activiteiten plaatsvinden met betrekking tot de verkoop, aflevering, of vergemakkelijking van het gebruik van verdovende middelen en psychotrope stoffen, waardoor de openbare veiligheid en rust in het gedrang komen.

Naar uit de parlementaire voorbereiding van de bepaling wordt opgemaakt, moeten de bedoelde illegale activiteiten een zeker gewicht vertonen.

Zo wordt in de memorie van toelichting overwogen dat de toepassing van de sluitingsmaatregel “voorbehouden [moet] blijven tot een beperkt aantal grove schendingen van de drugwetgeving” (Parl.St. Kamer, 2005-2006, 2518/001, 46)

en is dit door de minister van Justitie uitdrukkelijk bevestigd geworden in de Kamercommissie voor de Justitie (Parl.St. Kamer, 2005-2006, 2518/021, 27).

X-18.565-4/7

8. Blijkens de bestreden beslissing beroept de burgemeester zich voor het bestaan van de ernstige aanwijzingen dat er in verzoekers café herhaaldelijk illegale activiteiten plaatsvinden die betrekking hebben op de verkoop, de aflevering of het vergemakkelijken van het gebruik van drugs, in de eerste plaats op de informatie die de politie vergaarde tijdens een opsporingsonderzoek. Welgeteld twee “elementen” worden vermeld: een melding die is gedaan dat er “in de woning” van verzoeker zakjes met wit poeder werden aangetroffen en een andere melding dat er zakjes met wit poeder op de toog lagen.

Toen, in het laatste geval, de politie ter plaatse kwam, konden “geen vaststellingen meer gedaan worden”.

Tevens wordt in de bestreden beslissing ter ondersteuning van de voormelde ernstige aanwijzingen verwezen naar een huiszoeking die op 16 januari 2024 heeft plaatsgehad in het café van verzoeker, zijn woning en tweede verblijf, waarbij “verdovende middelen” werden gevonden “in verschillende ruimtes van het café”, waarvan er “[e]nkele” voor het publiek toegankelijk zijn.

9. De bestreden sluiting gedurende zes maanden blijkt aldus te berusten op twee meldingen die niet gecontroleerd werden of konden worden en op een niet nader gepreciseerde vondst van verdovende middelen bij een huiszoeking.

Het betoog van de verwerende partij ter terechtzitting kan het elementaire gebrek aan duidelijkheid en nauwkeurigheid van die gegevens niet ondervangen. Hoezeer zij ook benadrukt dat aanzienlijke hoeveelheden zware drugs betrokken zijn, enig bewijs daarvan wordt in het administratief dossier –

inzonderheid in het bestuurlijk verslag van de politie van 16 januari 2024 waarin de burgemeester voor de bestreden beslissing steun zoekt – niet aangetroffen.

10. In de gegeven omstandigheden komen de vaststellingen die in de bestreden beslissing worden aangevoerd niet als zodanig voor dat er rechtmatig uit besloten kan worden dat in café V. de door artikel 9bis van de drugswet beoogde, voldoende zwaarwichtige, illegale activiteit plaatsheeft met betrekking tot,

X-18.565-5/7

specifiek, de verkoop van drugs, de aflevering ervan of de vergemakkelijking van het gebruik ervan.

Dat spoort met de verklaring die verzoeker tijdens de hoorzitting aflegde en die in de bestreden beslissing wordt aangehaald. Daarin erkent hij drugs te hebben gebruikt, maar betwist hij uitdrukkelijk te hebben gedeald, behoudens wat één enkele keer betreft.

11. Het middel is in de besproken mate gegrond.

BESLISSING

1. De Raad van State vernietigt de beslissing van de burgemeester van de gemeente Aalter om de inrichting V. te 9880 Aalter, te sluiten gedurende de periode van 22 januari 2024 tot en met 21 juli 2024.

2. De verwerende partij wordt verwezen in de kosten van de vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid en van het beroep tot nietigverklaring, begroot op een rolrecht van 400 euro, een bijdrage van 48 euro en een rechtsplegingsvergoeding van 770 euro, die verschuldigd is aan de verzoekende partij.

X-18.565-6/7

Dit arrest is uitgesproken te Brussel, op vijftien oktober tweeduizend vierentwintig, door de Raad van State, Xe kamer, samengesteld uit:

Johan Lust, kamervoorzitter, bijgestaan door Karin Meerschaut, griffier.

De griffier De voorzitter

Karin Meerschaut Johan Lust

X-18.565-7/7

PDF document ECLI:BE:RVSCE:2024:ARR.261.044