Court dismisses administrative appeal for medical fitness decision as labor court has exclusive jurisdiction under labor law.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

VOORZITTER VAN DE IXe KAMER

nr. 238.408 van 6 juni 2017

in de zaak A. 220.840/IX-8974

In zake: Xavier JACOBS

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Emmanuel Jacubowitz en Anthony Poppe kantoor houdend te 1160 Brussel Tedescolaan 7

bij wie woonplaats wordt gekozen

tegen:

1. NET BRUSSEL, GEWESTELIJK AGENTSCHAP VOOR

NETHEID

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Philippe Levert kantoor houdend te 1060 Brussel Defacqzstraat 78-80

bij wie woonplaats wordt gekozen 2. de VZW SPMT ARISTA

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaten Aube Wirtgen en Barteld Schutyser kantoor houdend te 1050 Brussel Louizalaan 99

bij wie woonplaats wordt gekozen

I. Voorwerp van het verzoekschrift

1. Het verzoekschrift, ingediend op 30 november 2016, strekt tot de nietigverklaring en de schorsing van de tenuitvoerlegging van “[d]e beslissing van de preventieadviseur-geneesheer dd. 9 november 2016 waarbij de medische ongeschiktheid [van Xavier Jacobs] wordt vastgesteld voor straatveger, en [diens]

medische geschiktheid wordt bevestigd voor veger”.

IX-8974-1/12

II. Verloop van de rechtspleging

2. Net Brussel, Gewestelijk Agentschap voor Netheid, heeft een nota ingediend.

Met een verzoekschrift van 30 december 2016 heeft de vzw SPMT ARISTA gevraagd om in het geding te mogen tussenkomen.

Eerste auditeur-afdelingshoofd Werner Weymeersch heeft een verslag opgesteld over het beroep tot nietigverklaring met toepassing van arti-

kel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 „tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State‟ en over de vordering tot schorsing met toepassing van artikel 12 van het koninklijk besluit van 5 december 1991 „tot bepaling van de rechtspleging in kort geding voor de Raad van State‟.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft plaatsgevonden op 27 maart 2017.

Staatsraad Bert Thys heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Emmanuel Jacubowitz, die verschijnt voor de ver-

zoekende partij, advocaat Marylisa Gonçalves Soares, die loco advocaat Philippe Levert verschijnt voor Net Brussel, Gewestelijk Agentschap voor Netheid en advocaat Toon Moonen, die loco advocaat Aube Wirtgen verschijnt voor de vzw SPMT ARISTA, zijn gehoord.

Eerste auditeur-afdelingshoofd Werner Weymeersch heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

IX-8974-2/12

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, ge-

coördineerd op 12 januari 1973.

III. Feiten

3.1. Verzoeker is ploegbaas in statutair dienstverband bij Net Brus-

sel, Gewestelijk Agentschap voor Netheid (hierna: Net Brussel), een instelling van openbaar nut van categorie A, zoals bedoeld in artikel 1 van de wet van 16 maart 1954 „betreffende de controle op sommige instellingen van openbaar nut‟.

3.2. Op 3 juni 2016 stelt de dienst Interne Audit van Net Brussel een rapport op over de werkprestaties van verzoeker. Er is vastgesteld dat verzoeker “elke vrijdag op de Regentschapstraat te 1000 Brussel [ciculeerde] en [...] lang ter plaatse [bleef] (+/- 1 uur)”, terwijl “de Regentschapstraat niet behoort tot zijn controleopdrachten”. Verzoeker zou aldaar meermaals een snackbar hebben be-

zocht.

3.3. Op 28 juli 2016 wordt verzoeker hierover gehoord.

3.4. Met een aangetekende brief van 29 juli 2016 deelt de operatio-

neel directeur van Net Brussel aan verzoeker een tuchtvoorstel mee, namelijk om aan verzoeker op grond van de vastgestelde “[t]ekortkomingen aan de werkpres-

taties” de tuchtsanctie van het ontslag van ambtswege op te leggen.

3.5. Wegens vakantie neemt verzoeker de voormelde zending pas op 16 augustus 2016 in ontvangst. Op 18 augustus 2016 stelt hij tegen het tucht-

voorstel beroep in bij de raad van beroep.

3.6. Op 22 augustus 2016 beslist de directeur-generaal van Net Brussel geen rekening te houden met verzoekers beroep, omdat het laattijdig werd

IX-8974-3/12

ingediend. Hij stelt dat hij zich aansluit bij het tuchtvoorstel en hij legt verzoeker de tuchtstraf van het ontslag van ambtswege op.

Nadat verzoeker tegen deze tuchtbeslissing een vordering tot schorsing bij uiterst dringende noodzakelijkheid bij de Raad van State heeft inge-

steld, trekt de directeur-generaal deze beslissing op 30 augustus 2016 in.

3.7. Op 30 september 2016 spreekt de raad van beroep zich uit over verzoekers beroep van 18 augustus 2016. De raad adviseert om aan verzoeker een tuchtschorsing met inhouding van wedde gedurende drie maanden op te leggen.

3.8. Op 6 oktober 2016 beslist de directeur-generaal zich aan te sluiten bij het advies van de raad van beroep om de straf te verminderen, maar niet bij de door deze raad voorgestelde tuchtstraf. Hij legt aan verzoeker de tuchtstraf van terugzetting in graad op.

Verzoeker stelt tegen deze tuchtbeslissing een beroep tot nie-

tigverklaring in bij de Raad van State (zaak A. 220.839/IX-8975).

3.9. Op 7 oktober 2016 wordt verzoeker opgeroepen voor een “voorafgaande gezondheidsbeoordeling” door de preventieadvi-

seur-arbeidsgeneesheer met het oog op zijn “mutatie (lader-straatveger)”.

3.10. Op 19 oktober 2016 stelt de huisarts van verzoeker een schrif-

telijke verklaring op luidens dewelke betrokkene “geen zwaar werk, fysieke be-

lastingen en repetitieve handelingen mag uitvoeren gezien lumbale discopathie L4L5 en L5S1”.

3.11. Met een bericht van 21 oktober 2016 deelt de operationeel di-

recteur aan verzoeker het volgende mee:

“Betreft: Reclassering ingevolge uw terugzetting en in afwachting van het advies van de arbeidsgeneesheer

IX-8974-4/12

Mijnheer, Met toepassing van artikel 13, § 1, 3° van het besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 29 oktober 2011 tot vaststelling van delegaties van bevoegdheden aan de leidend ambtenaar van Net Brussel, Gewestelijk Agentschap voor Netheid en van artikel 4 van de delegatie van bevoegdheid en handtekening van 1 januari 2012 aan de operationeel directeur, heb ik beslist u, in afwachting van het advies van de arbeidsgeneesheer, te affecteren aan de volgende sector, met het volgende uurrooster, en dit met ingang van maandag 17 oktober 2016:

Sector: Monnoyer 200 AM, Vilvoordselaan 200A te 1130 Brussel […]

Functie: Onderhoud van de lokalen Uurrooster: 5.00 u – 12.30 u van maandag tot vrijdag Ik deel u mee dat u operationeel zal zijn vanaf maandag 17 oktober 2016.”

(vertaling)

3.12. Op 2 november 2016 ontvangt verzoeker vanwege de preven-

tieadviseur-arbeidsgeneesheer van de vzw SPMT ARISTA de voorafgaande ge-

zondheidsbeoordeling voor “mutatie” naar een “[v]eiligheidsfunctie” met “wel-

bepaalde risico‟s” en het “[m]anueel hanteren van lasten”.

De preventieadviseur-arbeidsgeneesheer verklaart verzoeker “definitief ongeschikt […] voor de voornoemde werkpost of activiteit”. Hij ver-

meldt tevens dat verzoeker “geen zwaar werk” mag verrichten en “geen repetitieve handelingen” mag stellen.

3.13. Met een bericht van 7 november 2016 deelt de operationeel directeur aan verzoeker het volgende mee:

“Betreft: Reclassering Mijnheer, Met toepassing van artikel 13, § 1, 3° van het besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering van 29 oktober 2011 tot vaststelling van delegaties van bevoegdheden aan de leidend ambtenaar van Net Brussel, Gewestelijk Agentschap voor Netheid en van artikel 4 van de delegatie van bevoegdheid en handtekening van 1 januari 2012 aan de operationeel directeur, heb ik beslist u te affecteren aan de volgende sector, met het volgende uurrooster, en dit met ingang van 8 november 2016:

Sector: Monnoyer 200 AM, Vilvoordselaan 200A te 1130 Brussel […]

Functie: Straatveger Uurrooster: 5.00 u – 12.00 u van maandag tot vrijdag

IX-8974-5/12

Ik deel u mee dat u operationeel zal zijn vanaf dinsdag 8 november 2016.”

(vertaling)

Verzoeker stelt tegen deze beslissing een beroep tot nietigver-

klaring en een vordering tot schorsing in bij de Raad van State (zaak A. 220.841/IX-8973).

3.14. Op 9 november 2016 ontvangt verzoeker vanwege de preven-

tieadviseur-arbeidsgeneesheer van de vzw SPMT ARISTA het resultaat van het “volledig onderzoek zonder aanleiding vorig onderzoek” voor mutatie naar de functie van “straatveger-lader”, die wordt beschouwd als een “[v]eiligheidsfunctie” met “welbepaalde risico‟s” en het “[m]anueel hanteren van lasten”.

De preventieadviseur-arbeidsgeneesheer verklaart verzoeker “definitief ongeschikt […] voor de voornoemde werkpost of activiteit”. Hij ver-

meldt voorts: “geen herhaaldelijk dragen van zware lasten”, “geen containers laden” en “geschikt voor veger (licht werk).”

Dit is de bestreden beslissing, die te lezen is in een formulier „gezondheidsbeoordeling‟ van de vzw SPMT ARISTA, dat verwijst naar “[a]rtikel 48 van het K.B. van 28 mei 2003”.

IV. Aanduiding van de verwerende partijen en regelmatigheid van de rechtsple-

ging

4. De bestreden beslissing werd genomen door de preventieadvi-

seur-arbeidsgeneesheer van de vzw SPMT ARISTA. De genoemde vzw is de externe dienst voor preventie en bescherming op het werk waarop Net Brussel een beroep doet voor het gezondheidstoezicht op zijn personeelsleden.

IX-8974-6/12

5. Het is bijgevolg aangewezen dat Net Brussel en de vzw SPMT

ARISTA respectievelijk worden aangewezen als eerste en tweede verwerende partij in de voorliggende zaak. Zij worden hierna ook als zodanig genoemd.

6. De omstandigheid dat de vzw SPMT ARISTA door de griffie van de Raad van State niet werd uitgenodigd om een nota met opmerkingen in te dienen, impliceert niet dat zou zijn tekortgedaan aan haar rechten van verweer, aangezien zij zelf ervoor heeft gekozen een verzoekschrift tot tussenkomst in te dienen en dit verzoekschrift kan worden beschouwd als een nota zoals bedoeld in artikel 11, eerste lid, van het koninklijk besluit van 5 december 1991 „tot bepaling van de rechtspleging in kort geding voor de Raad van State‟.

V. Toepassing van de kortedebattenprocedure

Exceptie van gebrek aan rechtsmacht van de Raad van State

Standpunt van de partijen

7. Verzoeker betoogt in zijn verzoekschrift dat de Raad van State bevoegd is om kennis te nemen van handelingen die worden gesteld door admi-

nistratieve overheden. Hij vervolgt dat luidens de rechtspraak van het Hof van Cassatie mag worden aangenomen dat er sprake is van een administratieve over-

heid, ook al gaat het om een rechtspersoon van privaatrechtelijke aard, indien de desbetreffende instantie beslissingen kan nemen die derden binden.

In dit geval, zo argumenteert verzoeker voorts, blijkt uit de artikelen 71 en 72 van het koninklijk besluit van 28 mei 2003 „betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers‟ dat de beslissingen van de preventiead-

viseur-arbeidsgeneesheer de werkgever binden. Hij besluit daaruit dat de tweede verwerende partij een administratieve overheid is “in de mate dat de beslissingen van de preventieadviseur-geneesheer derden binden” en dat de Raad van State “bijgevolg” bevoegd is om kennis te nemen van het voorliggende beroep.

IX-8974-7/12

8. De eerste verwerende partij betwist in haar nota dat de tweede verwerende partij een eenzijdige beslissingsmacht heeft ten aanzien van derden en daarom als een administratieve overheid zou kunnen worden beschouwd.

Hoe dan ook moet volgens de eerste verwerende partij worden opgeworpen dat de Raad van State niet bevoegd is om van het beroep kennis te nemen, omdat “het geschil door de wet aan een ander rechtscollege werd toege-

kend”.

De eerste verwerende partij licht toe dat artikel 578, 16°, van het Gerechtelijk Wetboek erin voorziet dat de arbeidsrechtbank bevoegd is om kennis te nemen van betwistingen op grond van de wet van 28 januari 2003 „betreffende de medische onderzoeken die binnen het kader van de arbeidsverhoudingen wor-

den uitgevoerd‟. Volgens artikel 3, § 3, van deze wet deelt “[d]e preventieadvi-

seur-arbeidsgeneeskunde […] de werkgever en de kandidaat zijn beslissing mee door middel van de fiche van medisch onderzoek, voorgeschreven krachtens de wet van 4 augustus 1996 betreffende het welzijn van de werknemers bij de uit-

voering van hun werk”. De bedoelde fiche, zo stelt de eerste verwerende partij, stemt overeen met “het formulier voor de gezondheidsbeoordeling zoals voorzien door het Koninklijk Besluit van 28 mei 2003 betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers, waarvan de schending in de middelen wordt ingeroepen”.

De eerste verwerende partij besluit dat het voorliggende beroep moet worden opgevat als “een betwisting krachtens de wet van 28 januari 2003

betreffende de medische onderzoeken die binnen het kader van de arbeidsver-

houdingen worden uitgevoerd” en dat een dergelijke betwisting behoort tot de bevoegdheid van de arbeidsrechtbank, met uitsluiting van de Raad van State.

9. De tweede verwerende partij laat in haar “verzoekschrift tot tussenkomst” gelden dat het koninklijk besluit van 28 mei 2003 „betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers‟ werd genomen ter uitvoering van artikel 4

van de wet van 4 augustus 1996 „betreffende het welzijn van de werknemers bij de

IX-8974-8/12

uitvoering van hun werk‟ en dat artikel 79, § 1, eerste lid, van deze wet bepaalt dat de werkgevers, de werknemers en de representatieve werknemersorganisaties bij de arbeidsgerechten een vordering kunnen instellen tot beslechting van alle ge-

schillen in verband met deze wet en haar uitvoeringsbesluiten. Zij stelt dat volgens vaste rechtspraak de Raad van State geen rechtsmacht heeft met betrekking tot een geschil dat behoort tot de materiële bevoegdheid van een rechtscollege van de rechterlijke macht, in dit geval de arbeidsrechtbank.

De tweede verwerende partij besluit dat de Raad van State niet bevoegd is om van het voorliggende beroep tot nietigverklaring en van de voor-

liggende vordering tot schorsing kennis te nemen.

10. Ter terechtzitting stelt verzoeker dat hij met betrekking tot de opgeworpen exceptie van gebrek aan rechtsmacht van de Raad van State zich gedraagt naar de wijsheid van de Raad.

Beoordeling

11. De bestreden beslissing van de preventieadvi-

seur-arbeidsgeneesheer werd genomen in het kader van een “voorafgaande ge-

zondheidsbeoordeling” zoals geregeld in de artikelen 26 tot 29 van het koninklijk besluit van 28 mei 2003 „betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers‟.

Ze is veruitwendigd in een formulier „gezondheidsbeoordeling‟ zoals geregeld in de artikelen 48 tot 54 van het voornoemde koninklijk besluit.

Luidens artikel 1 van het voornoemde koninklijk besluit is dit besluit van toepassing op de werkgevers en de werknemers evenals op de daarmee gelijkgestelde personen, bedoeld in artikel 2 van de wet van 4 augustus 1996 „be-

treffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk‟.

IX-8974-9/12

12. De voormelde bepalingen van het koninklijk besluit van 28 mei 2003 vinden rechtsgrond in artikel 4, § 1, van de wet van 4 augustus 1996 „be-

treffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk‟, dat aan de Koning de bevoegdheid verleent om aan de werkgevers en de werknemers alle maatregelen op te leggen die nodig zijn voor het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk en dat voorts onder meer bepaalt dat het welzijn wordt nagestreefd door maatregelen die betrekking hebben op de bescherming van de gezondheid van de werknemer op het werk.

Luidens artikel 2, § 1, van de voornoemde wet is deze wet toe-

passelijk op de werkgevers en de werknemers. Voor de toepassing van deze wet worden onder meer de personen die, anders dan krachtens een arbeidsovereen-

komst, arbeid verrichten onder het gezag van een ander persoon, gelijkgesteld met „werknemers‟. De personen door wie deze werknemers zijn tewerkgesteld, worden gelijkgesteld met „werkgevers‟.

Aldus vallen ook personen, zoals verzoeker, die in statutair dienstverband bij een publiekrechtelijke rechtspersoon werken, evenals deze rechtspersoon zelf, onder het toepassingsgebied van de voornoemde wet.

13. Artikel 79, § 1, eerste lid, van de wet van 4 augustus 1996 be-

paalt:

“Onverminderd de bepalingen van artikel 32duodecies, kunnen de werkge-

vers, de werknemers en de representatieve werknemersorganisaties bij de ar-

beidsgerechten een vordering instellen tot beslechting van alle geschillen in verband met deze wet en haar uitvoeringsbesluiten.”

Artikel 32duodecies, waarvan sprake in de aangehaalde bepa-

ling, is opgenomen in hoofdstuk Vbis van de wet dat “[b]ijzondere bepalingen”

bevat “betreffende de preventie van psychosociale risico‟s op het werk, waaronder stress, geweld, pesterijen en ongewenst seksueel gedrag op het werk”. Die bij-

zondere bepalingen zijn in dit geval niet van toepassing.

IX-8974-10/12

14. Het voorliggende beroep betreft een geschil dat louter betrek-

king heeft op de toepassing van de voornoemde wet van 4 augustus 1996 en haar uitvoeringsbesluit van 28 mei 2003. Het voorwerp van het beroep is immers een beslissing van de preventieadviseur-arbeidsgeneesheer over de voorafgaande gezondheidsbeoordeling van verzoeker met het oog op de uitoefening van een nieuwe functie die aan verzoeker is toegewezen. Dit is een gezondheidsbeoorde-

ling zoals bedoeld in artikel 26, 2°, van het koninklijk besluit van 28 mei 2003

„betreffende het gezondheidstoezicht op de werknemers‟, zoals het op het ogenblik van het nemen van de bestreden beslissing van toepassing was en uitvoering gaf aan artikel 4, § 1, van de voornoemde wet. In elk van zijn middelen voert ver-

zoeker overigens de schending aan van specifieke bepalingen van dit koninklijk besluit.

15. De uitdrukkelijke toewijzing van de bevoegdheid tot beslechting van dergelijke geschillen aan de arbeidsrechtbank door artikel 79, § 1, eerste lid, van de wet van 4 augustus 1996, sluit de rechtsmacht van de Raad van State uit.

16. De exceptie is in de aangegeven mate gegrond.

17. Het auditoraatsverslag gaat terecht ervan uit dat over het voor-

liggende beroep tot nietigverklaring uitspraak kan worden gedaan met korte de-

batten in de zin van artikel 93, eerste lid, van het besluit van de Regent van 23 augustus 1948 „tot regeling van de rechtspleging voor de afdeling bestuurs-

rechtspraak van de Raad van State‟.

VI. Vordering tot schorsing

18. De verwerping van het beroep tot nietigverklaring heeft tot gevolg dat ook de vordering tot schorsing, die een accessorium ervan is, moet worden verworpen.

IX-8974-11/12

BESLISSING

1. De Raad van State verwerpt het beroep.

2. De Raad van State verwerpt de vordering tot schorsing.

3. De verzoekende partij wordt verwezen in de kosten van de vordering tot schorsing, begroot op 200 euro.

4. Het door de tweede verwerende partij ten onrechte betaalde recht ten be-

drage van 150 euro dient haar te worden terugbetaald.

Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van 6 juni 2017, door de Raad van State, IXe kamer, samengesteld uit:

Bert Thys, staatsraad, waarnemend voorzitter, bijgestaan door Tiny Temmerman, griffier.

De griffier De voorzitter

Tiny Temmerman Bert Thys

IX-8974-12/12

PDF document ECLI:BE:RVSCE:2017:ARR.238.408