Cassation appeal dismissed; RvVb not liable for opportunistic arguments or lack of motivation under VCRO and Constitution.

RAAD VAN STATE, AFDELING BESTUURSRECHTSPRAAK

VIIe KAMER

nr. 238.008 van 27 april 2017

in de zaak A. 218.065/VII-39.896.

In zake : de BVBA ITTECH

bijgestaan en vertegenwoordigd door advocaat Gregory Verhelst kantoor houdend te 2600 Antwerpen Uitbreidingstraat 2

bij wie woonplaats wordt gekozen

tegen :

de DEPUTATIE VAN DE PROVICIERAAD VAN

OOST-VLAANDEREN

I. Voorwerp van het beroep

1. Het cassatieberoep, ingesteld op 12 januari 2016, strekt tot de nietigverklaring van arrest nr. A/1516/0331 van de Raad voor Vergunningsbetwistingen (hierna: RvVb) van 8 december 2015 in de zaak 1011/0787/A/8/0742.

II. Verloop van de rechtspleging

2. Bij arrest nr. 236.025 van 7 oktober 2016 heropent de Raad van State het debat en wordt het door de auditeur-generaal aangewezen lid van het auditoraat belast met een aanvullend onderzoek van de zaak.

Auditeur Joke Goris heeft een aanvullend verslag opgesteld.

De partijen zijn opgeroepen voor de terechtzitting, die heeft

VII-39.896-1/9

plaatsgevonden op 23 maart 2017.

Staatsraad Pierre Lefranc heeft verslag uitgebracht.

Advocaat Bert Van Weerdt, die loco advocaat Gregory Verhelst verschijnt voor de verzoekende partij, is gehoord.

Eerste auditeur-afdelingshoofd Ann Van Mingeroet heeft een met dit arrest eensluidend advies gegeven.

Er is toepassing gemaakt van de bepalingen op het gebruik der talen, vervat in titel VI, hoofdstuk II, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973.

III. Feiten

3.1. Met een besluit van 24 maart 2011 verleent de deputatie van de provincieraad van Oost-Vlaanderen (hierna: deputatie) aan de BVBA Ittech een stedenbouwkundige vergunning voor de regularisatie van een stapband en opslagruimte. Met hetzelfde besluit weigert de deputatie de regularisatie van de overdekte stapmolen en de quarantaineboxen op dezelfde percelen.

3.2. Tegen de voormelde beslissing dient de BVBA Ittech bij de RvVb een beroep tot nietigverklaring in, beperkt tot de geweigerde onderdelen.

3.3. Met het bestreden arrest verklaart de RvVb het beroep van de BVBA Ittech ontvankelijk maar ongegrond.

IV. Regelmatigheid van de rechtspleging

4. De BVBA Ittech heeft een verzoek tot voortzetting ingediend waarin zij een repliek geeft op het aanvullend auditoraatsverslag. Het koninklijk

VII-39.896-2/9

besluit van 30 november 2006 tot vaststelling van de cassatie-procedure bij de Raad van State (hierna: cassatieprocedurebesluit) voorziet na de kennisgeving van het auditoraatsverslag niet in de mogelijkheid om een laatste memorie neer te leggen. Wanneer de auditeur concludeert tot de verwerping van het cassatieberoep moet de verzoeker luidens artikel 18, § 1, van het cassatieprocedurebesluit, op straffe van de toewijzing van de afstand van geding, “vragen dat de procedure wordt voortgezet teneinde te worden gehoord”. Het auditoraatsverslag concludeert tot de verwerping van het beroep van de BVBA Ittech. Het voormelde procedurestuk wordt alleen als zodanig in aanmerking genomen in zoverre wordt gevraagd de procedure voort te zetten.

V. Onderzoek van de middelen

Derde middel

Uiteenzetting van het middel

5. De BVBA Ittech voert de schending aan van de artikelen 2.1.2 en 2.1.3 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening, het Ruimtelijk Structuurplan Vlaanderen (hierna: RSV), het zorgvuldigheids- en redelijkheidsbeginsel.

Zij zet uiteen dat het RSV een bindende chronologie bepaalt voor de afbakeningsprocessen van het stedelijk gebied en het buitengebied, die moet worden nageleefd bij de opmaak van plannen van aanleg en ruimtelijke uitvoeringsplannen. Zij stelt dat zij in het vierde onderdeel van haar tweede middel voor de RvVb “heeft aangetoond dat het RSV uitgaat van een welbepaalde chronologie, die onder meer voorziet in de afbakening van de natuurlijke en agrarische gebieden”, “dat de gewestplanwijziging van 2001 blijkbaar vooruitloopt op de globale afbakening van de agrarische en de natuurlijke structuren op Vlaams niveau” aangezien het “tot doel heeft ‘om de bestaande bossen aaneen te sluiten tot een groter bosgebied [...]’” terwijl “het RSV nochtans uitdrukkelijk dergelijke globale afbakening had vooropgesteld, waarbij bovendien

VII-39.896-3/9

een aantal randvoorwaarden werden bepaald om zowel de agrarische als de ‘groene’ belangen veilig te stellen” en “een kwantitatieve drempel werd ingebouwd, aangezien de agrarische structuur minstens 750.000 hectare diende te beslagen”. Zij betoogt voorts dat de RvVb deze grief afdoet “op basis van irrelevante en foute motieven” die “geen antwoord inhouden op de door [haar]

geformuleerde wettigheidskritiek” aangezien zij “heeft ingeroepen dat de herbestemming van een deel van haar landbouwbedrijf niet steunt op een zorgvuldige en globale beoordeling, zoals die nochtans in het vooruitzicht was gesteld door het RSV”. Zij besluit dat “het bestreden arrest […] een verkeerde toepassing maakt van de in het middel opgesomde wetskrachtige normen, met inbegrip van de beginselen van behoorlijk bestuur die door [de deputatie] moest nageleefd worden bij het nemen van de [bestreden] beslissing”.

Beoordeling

6. Als cassatierechter mag de Raad van State niet in tweede instantie de feitelijke beoordeling van de RvVb overdoen maar mag hij enkel nagaan of het hem voorgelegde arrest overeenkomstig de wet is genomen.

Luidens artikel 14, § 2, van de wetten op de Raad van State, gecoördineerd op 12 januari 1973 treedt de afdeling bestuursrechtspraak in geval van cassatieberoep “niet in de beoordeling van de zaken zelf”.

In zoverre het middel noopt tot een beoordeling van de zaak zelf, is de Raad van State niet bevoegd. Het middel dat het voor de RvVb aangevoerde middel herneemt is dan ook onontvankelijk.

7. Het middel, in zoverre ontvankelijk, gaat terug op de beoordeling door de RvVb van het vierde onderdeel van het tweede middel waarin de BVBA Ittech samengevat aanvoert dat de gewestplanwijziging van 2001 onwettig is omdat zij “ter wille van de gemeente Merelbeke” vooruitloopt op de algemene afbakening van de natuurlijke en de agrarische structuur, die het RSV in het

VII-39.896-4/9

vooruitzicht stelt, en derhalve geen rekening houdt met de criteria in het richtinggevend en het bindend gedeelte van het RSV.

8. De RvVb verklaart dit middelonderdeel ongegrond op basis van de volgende overwegingen:

- de gewestplanwijziging wijzigt enkel de gewestplanbestemming naar natuurgebied maar bakent geen grote eenheid natuur of grote eenheid natuur in ontwikkeling af;

- het feit dat er op dat ogenblik in het gewestplan of in een gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan nog geen grote eenheid natuur (in ontwikkeling) werd afgebakend waarin de percelen van de BVBA Ittech zijn opgenomen, belet niet dat de agrarische bestemming kan worden gewijzigd in natuurgebied;

- de bindende bepalingen van het RSV leggen geen chronologie vast volgens dewelke een gewestplanwijziging een agrarisch gebied niet kan herbestemmen tot natuurgebied zolang het Vlaamse Gewest de in het RSV voorziene oppervlakte aan grote eenheden natuur (in ontwikkeling) en/of agrarisch gebied niet heeft afgebakend;

- er blijkt niet en de BVBA Ittech beweert niet dat het Vlaamse Gewest is tekortgeschoten aan de in het decreet van 21 oktober 1997 betreffende het natuurbehoud en het natuurlijk milieu opgelegde verplichting om binnen vijf jaar na de inwerkingtreding van dit decreet bepaalde, effectief te realiseren oppervlakten aan grote eenheden natuur (in ontwikkeling) en natuurverwevingsgebieden af te bakenen;

- te dezen doet de herbestemming van agrarisch gebied naar natuurgebied geen afbreuk aan de taakstelling van het Vlaams Gewest om grote eenheden natuur (in ontwikkeling) af te bakenen.

9. De BVBA Ittech zet niet uiteen waarom deze volgens haar irrelevante en foutieve motieven van het bestreden arrest de ingeroepen bepalingen en beginselen van behoorlijk bestuur schenden.

10. Het derde middel wordt verworpen.

VII-39.896-5/9

Vierde middel

Uiteenzetting van het middel

11. De BVBA Ittech voert de schending aan van artikel 149 van de Grondwet, artikel 32, tweede lid, van het decreet van 4 april 2014 betreffende de organisatie en de rechtspleging van sommige Vlaamse bestuursrechtscolleges (hierna: DBRC), de bewijskracht van het verzoekschrift tot nietigverklaring en de wederantwoordnota neergelegd bij de RvVb.

Zij zet uiteen dat het bestreden arrest geen antwoord biedt op haar wettigheidskritiek in het vijfde onderdeel van haar tweede middel. Door te stellen dat haar wettigheidskritiek opportuniteitskritiek zou uitmaken, miskent het bestreden arrest de bewijskracht van haar voormelde procedurestukken. Het middelonderdeel steunt wel op een schending van de wet, meer bepaald van het rechtszekerheids-, vertrouwens- en zorgvuldigheidsbeginsel en “van artikel 10, 1°

Coördinatiedecreet RO”. Ook door te stellen dat zij “de beweegreden van de gewestplanwijziging niet zou betwisten” schendt het bestreden arrest de bewijskracht van haar procedurestukken waarin zij dat wel betwist. Het bestreden arrest schendt ook de rechterlijke motiveringsplicht omdat “het nalaat enige repliek te bieden op de kritiek [van de BVBA Ittech] dat de stellers van het gewestplan geen rekening hebben gehouden met de bestaande toestand”.

Beoordeling

12. Artikel 95, 1°, DBRC bepaalt dat de beroepen die zijn ingediend bij de RvVb voor 1 september 2012 worden behandeld volgens de procedureregels die gelden voor die datum.

De verzoekende partij heeft het beroep tot vernietiging van de vergunningsbeslissing van 24 maart 2011 ingediend op 28 april 2011.

VII-39.896-6/9

Artikel 32 DBRC is overeenkomstig artikel 96 DBRC

samengelezen met artikel 115 van het besluit van de Vlaamse regering van 16 mei 2014 houdende de rechtspleging voor sommige Vlaamse Bestuursrechtscolleges in werking getreden op 1 januari 2015.

Het bestreden arrest overweegt voorafgaandelijk aangaande de toegepaste wet:

“Titel IV, hoofdstuk VIII van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO) betreffende de Raad voor Vergunningsbetwistingen en de bepalingen van het reglement van orde van de Raad, bekrachtigd door de Vlaamse Regering op 20 november 2009 zijn toegepast.

De uitdrukkelijke verwijzingen in dit arrest naar artikelen van de VCRO

hebben betrekking op de tekst van deze artikelen, zoals zij golden op het ogenblik van het instellen van de voorliggende vordering”.

Het middel dat de schending aanvoert van artikel 32 DBRC is onontvankelijk.

13. Het middel gaat terug op de ongegrondverklaring door de RvVb van het vijfde onderdeel van het tweede middel waarin de BVBA Ittech samengevat aanvoert dat i) het kennelijk onredelijk en onzorgvuldig is om een (herziening van een) gewestplan vast te stellen waarbij een vergund landbouwbedrijf als natuurgebied wordt ingekleurd, tegen het rechtszekerheids- en vertrouwensbeginsel in, zonder rekening te houden met de bestaande juridische toestand, ii) uit de feiten blijkt dat de deputatie er tot voor kort van uit ging dat wat binnen de vergunde looppiste lag, vergunbaar was, iii) er geen rekening werd gehouden met de verleende vergunningen, en iv) het niet te verantwoorden valt waarom bij de gewestplanherziening plots een deel van het bedrijf in natuurgebied zou komen te liggen.

14. Het middel in zoverre het de schending van de bewijskracht van de procedurestukken van de BVBA Ittech aanvoert, komt in werkelijkheid op

VII-39.896-7/9

tegen de beoordeling van de feiten door de RvVb en verplicht tot een onderzoek van de feiten. Het is bijgevolg niet ontvankelijk.

15. De RvVb verklaart dit middelonderdeel van de BVBA Ittech ongegrond op basis van de volgende overwegingen:

- het middel dient alleen reeds te worden afgewezen als ongegrond omdat het kritiek uitoefent op “het gevoerde beleid, meer bepaald dat het ‘logischer’ zou zijn om de bestemming van de gronden binnen de vergunde looppiste als agrarisch gebied te behouden, doch niet [op] de wettigheid [van de bestreden vergunningsbeslissing]” en de RvVb niet bevoegd is om “in te gaan op opportuniteitsargumenten”;

- voorts verleent het rechtszekerheidsbeginsel “geen aanspraak op ongewijzigde planbestemmingen en bestemmingsvoorschriften”;

- de BVBA Ittech betwist overigens de beweegreden van de gewestplanwijziging niet, “met name de bestaande bossen aaneen te sluiten tot een groter bosgebied, gelet op de aanwezigheid van de basiselementen tot het uitbouwen van een regionaal bos”.

16. Het bestreden arrest is aldus met redenen omkleed.

Het middel dat de schending aanvoert van artikel 149 van de Grondwet wegens een gemis aan motivering is ongegrond.

BESLISSING

1. De Raad van State verwerpt het cassatieberoep.

2. De verzoekende partij wordt verwezen in de kosten van het beroep, begroot op 200 euro.

VII-39.896-8/9

Dit arrest is uitgesproken te Brussel, in openbare terechtzitting van zevenentwintig april tweeduizend zeventien, door de Raad van State, VIIe kamer, samengesteld uit:

Eric Brewaeys, kamervoorzitter, Pierre Lefranc, staatsraad, Peter Sourbron, staatsraad, bijgestaan door Bart Tettelin, griffier.

De griffier De voorzitter

Bart Tettelin Eric Brewaeys

VII-39.896-9/9

PDF document ECLI:BE:RVSCE:2017:ARR.238.008